{"book":"adl0616","page":1542,"text":"شماره ۱۲ سال بهم\n\nپرسی کوره راههای ظلمت اندود خرافات آلودی شاخ شاخ و جدا جدا میگردید. ای بزرگوار ! این مبحث خیلی عمیق و دقيق است و بيك صحيفه و صحیفه سخن تمام نمیشود ، بلكه بيك تاريخ مفصل نگاشتن لازم میآید. در ایران و در ممالک ترکیه ، در هند و مصر و وطن عزیز خود ما اگر جستجو شود آنقدر کتاب های خرافات آلود که بحدیثهای موضوع و افتراها بر بزرگان و اولیای دین پر و مملو میباشد دیده میشود که نسبت بآنها کتابهای مسلکی که از حقایق نظریات عقلیه و حکمیات فلسفیه و سیاسیه دینیه فن و بیان میدانند خیلی کم و نایاب میباشند . تنها کتابها فی بلکه بعضی واعظهای جاهل و گمراهی دیده میشود که در بازارها و کوچه ها ایستاده برای کدائی بعضی چنان زهرهای در دماغهای اهالی بیچاره می اندازند که يك آدم واقف حقیقت را زار زار بکریه می آورد. خود این حقیر شما در همین بازار ده افغانان خود ما می گذشتم دیدم که مردم بسیاری جمع آمده اند و همه شان بيك استغراقی همه کوش کردیده ترهات و خرافات يك شخص كش كول بدوش سفید پوش بلند آوازی را بگوش جان میشنیدند . حتی دکاندار ها هم دست از کار و بار باز داشته بصورت مراقبه به آن زهر فروش گوش داده بودند . يك قدری درنگ کرده گوش نهادم ، همینقدر شنیدم که می گفت : - « و يك شقی بود که سی و نه قتل نفس معصوم را نموده بود .... نمیدانم - که در پیش کدام ملا رفته پرسید که من سی و نه قتل کرده ام آیا بخشیده خواهم شد؟ او گفت\n\nاز کارستانهای تحت البحر های المان\n( لوزیتانیا ) نام کشتی نقلیه انگلیز که در بزرگی و جسامت و انتظام و زینت از بهترین و منتظمترین سفاین دنیا شمرده میشد\nو بضرب نارپیدوی تحت البحر المان در بحر محيط اطلسی غرقاب فنا شده است\n\nکه اگر چهل قتل بکنی هم بخشیده میشوی ، و آن شقی تیغ را کشیده آن ملا یا شیخ را هم کشت تا چهل پوره شود و باز يك شخصی او را خواب دید که در جنت نعیم مقیم است .... انصاف فرمائید که این چه قسم خرافاتست ! معلوم عالی شماست که در همه جا عوام جاهل نسبت بخواص فاضل بیشتر است چون اینچنین خرافات عام فهم شود و کتابهای اینگونه موعظه ها و خرافاتها هم بکثرت تداول گردد حال بکجا منجر خواهد شد ! مثلا کتابهای که بگوید اگر هزارها معاصی را مرتکب شوی ، و دو رکعت نفل در فلان وقت شب بخوانی ، یا فلان ورد دعا را اینقدر بار بخوانی غیر از آنکه جنت المأوی کرامت شود ، چنان حوری را نایل میشوی که سرش در شرق و پایش در غرب باشد .... و قس على البواقی . پس چون يكبار بچنین بيك فکری در دماغها قایم گردد و بامید همان دو رکعت نفل یا همان دو دانه بادام جرأت و بی پروایی بر هر گونه قبایح و رذایل مرتکب شدن بسیار آسان مینماید . و چون آن دو رکعت نفل بآسان ورد و دعا همه گناهان عفو شدنی باشد آیا برای پنج وقت فریضه را بجا آوردن ، و روزه ماه رمضان را گرفتن و دیگر احکام شرعی را ایفا نمودن چه حاجت میباشد . والحاصل این یک مشتی از خروار و نمونه از بسیار است که عرض شد. و گرنه بهزارها ازین گونه خرافات ، حتی هزارها احادیث موضوعه نیز در خصوص ها ساخته شده است که داخل شدن اینگونه خرافات در دین مقدس اسلام ، افکار عامه را چنان زهرناک گردانیده که از گفتن و بیان","chars":2652,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01542.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1542","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1542","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}