{"book":"adl0616","page":1349,"text":"صفحه ۸\n\nزه خورا قديمه بمه (به کوشش همه سمه)\nشعر ا را یکش دیردی و حساب و بر شمار نیردی\nارونه دی جود سوی ادیبا بودی لیکلی\nکی بیان که تو مونه پکار کیر دفتر و نه\nتنها یو خوشحال خان کوره کی دیوان چنور که ای و روزه\n\nحه العالمي مستعمل کرد مشكلات في تمام حلى كره\nطبیعت کی اور رواندی چه بیدل دی دافغان دی\nنزاکت کش به بیاندی چه شوک ده به پیشاندی\nچه بیان دخط و خال کی صاحب بانه کلیم لال کی\nصنایعو کی سلمان دی دا بو کی طو قائدی\nکه دهجوی برلار سپورتی قاآنی به ورته چورتی\nتنها به قدیم خیال دی چه د يغرق به خط و خالدی\nجدا طرزی تری جدید هم اعلی دی هم مفید\nتعليمونه در کوی دی به هر شی دی خبر وی دی\nدست تحفظ دیره قواعد کی در شکاره\nد اولاد به تربیت کی خورا دیر تاکید شدت کی\nهم به شکار دی یهوی دی هم شه کار در زده کوی دی\nبه تاریخ کی فکردی کری دعاو مود کردی کری\nجیو گرافی کی دی زعیزی پھر دود کی دی کدیزی\nچه فارسی اشعار دره دی هغه هم یی خوند به دی\nپشتو عندی هر دو به دی با هم روی بدندی نه دی\nتخلص خیل دی ایزدی به پارسی قول کن روهی\nبه پشتو کش چه مقال کری تخلص خیلی خوشحال گری\nعرض داده خوشه الخان دی خو را شیرین بیان\nهم دده له شه کتاب ما معلوم کر مستطاب\nبه پشته یوزرو و شل یوبل هم باید شمیرل\nتولد و خوشجان خان چه خوشحالی کر جهان\n\nعبد الهادي\n\nسال عجم\nشماره ۲\n\nبهار یخزانی آن دولها را بگفتندی\nکنون پرسید کا مد از چه بر آنها حزان امروز\n\nاساس سلطنت را تکیه بر تدبیر دادندی\nکه خواهد کرد این تقدیر را عطف عنان امروز\n\nزجوش آتشين طیارهای جانکرا هرشب\nهمی دارد صواعق در بلاد دشمنان امروز\n\nچوتخم کندم و جو صدهزاران جسم الساترا\nبهر جاریخت دهقان ایل در خاکدان امروز\n\nدر این مدت که گشته شعله ور این آتش فتنه\nشده هشتاد لك شاید نهار کشته کان امروز\n\nقرون گویند از تعداد مجروح و اسیران را\nهنوز از فتح و نصرت کی نگشته کامران امروز\n\nپررو بان مه پیکر باطراف فرنگستان\nز قتل شوهران دارند صدا، وفغان امروز\n\nچه امضا رو عمارات معلی باغ و بستان ها\nکه کردیدند محو از دهر و بی نام و نشان امروز\n\nجه بس مال و متاع و کنج و اسباب جهانداری\nبرق و حرق شد در مرور نقص و زیان امروز\n\nمعین نیست کاین آشوب د ا آخر چه خواهد شد.\nبه کسی واقف بود ز انجام آن را از نهان امروز\n\nشجاعت کیشی و مردانگی ذکر که در کیفی\nتحب هنكامه رها نموده آلمان امروز\n\nفنون حرب و سامان و سلاح جنگ را جرمن\nیکیی جلوه کر کرد از گرانی تا گران امروز\n\nچنان افکند غوغا در اروپا از ره حکمت\nکه میلرزند همچون بیداروی خاندان امروز\n\nکمالات و هنرمندی نخست اندوخت بهر خود\nکه با آورد آنرا در مقام امتحان امروز -\n\nز فیضان کالم من ترقی کرد چون جرمن\nکرو خصمان او دارند سیم ملک و جان امروز\n\nبیائید ای مسلمانان که ما هم مهر علم وفن\nمجدو جهد بر بندیم روز و شب میان امروز\n\nز علم و حکمت دانش ترقی میکنند. دولت\nنمی شاید که ما باشیم در خواب گران امروز\n\nترقیات جرمن را نخود سر مشق انکاریم\nتعلیم فنون گوشیم بر قدر توان امروز\n\nاگر کردیم سابق عملی) کنون شویم که\nچرا بدهیم از کف عمر خود را رایگان امروز\n\nپی کسب و کمال آریم باید همکنان امروز\nبطرز اتفاق ای مومنان روی دل خود را\n\nتفاق از کف نهیم و اتحاد علم آموزیم\nفکر کردیم در افاق مشهور جهان امروز\n\nبعهد حضرت شاه ترقی خواه عدل آگاه\nکه از بیمش گرفته کرد رفتار شبان امروز\n\nادبيات\n\nمن كلام شير احمد مخلص\n\nنمیدانم چه آشوب است پیدا در جهان امروز\nکدام آفت رسید، برزمین از آسمان امروز\n\nکه دارد یاد کر حکم قضا آمد عيان امروز\nيعالم الجنين شورو تر و خورزی مفرط\n\nشده توپ و تفنك يور بين ما بين بك يكسر\nبهر شهر و دیار و بحروبر آتش فشان امروز\n\nهمانا انتقام مومنان روم را زیشان\nهمیگیرد خدای کار ساز بند کان امروز\n\nفرا بگرفته اطاق جهارا ارختم حق\nنجای ژاله بارد نار بر نصرانیان امروز\n\nهلاك خلق در سابق گراز طوفان آبی بود\nزده طوفان آتش موج در دور زمان امروز","chars":3266,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01349.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1349","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1349","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}