{"book":"adl0616","page":1098,"text":"شماره ١٤\nسال چهارم\n\nاز حریف رو بر یافته منهزم کشتند . مگر سلطان غیور از مشاهده این حال بجوش آمده و تیغ از میان نیام برکشیده بر قلب فوج جموری خود را حواله نمود ، که در همین اثنا اسپش کدری خورده و از بالای زین برزمین افتاده عسکرهای تیموری این شیر عثمانی را بذریعه کنندهای جنگی خود اسیر ساختند و تا در همین حال اسارت از دست تیمور شربت شهادت نوشید ازین حرکت و حشیانه خود تیمور صریحاً بك معاونت و امداد بسیار بروقتی به دولتهای عیسائی اوروپ که جمله شان با دولت اسلامی عثمانی بر سر پیکار و برای ضعیف ساختن یکنفوت کلی اسلام ، در مظاهره همدیگر خودشان میکوشیدند و رسانید ، سلطان بازید، به سببیکه در حرکات و مهاجمات حربي خود بسیار تیزوتند بود ، و پردشمنان به بسیار سرعت و شدت می رفت تركان ، بلدرم، عرفش کردند که فارسی معنای آن ، برق ، است که یعنی به سرعت و تیزی مانند برق پردشمن می افتاد .\n\nه سلطان محمد خان جامع .\nبعد از بازید پسرش محمد اول دوباره در آسیا اقتدار پیدا کرد و در یورپ هم آمده بکمال متانت با عیسانیان دوباره تجدید عهد و تحدید حدود نمود، و چون از همه طرف خاطر جمع شد و به بسیار زودی همه برا کننده کی ها و پریشانیهای که از جرحه قصیحه تیموری به سلطنت رسیده بود جمع کرد که از ارو بنام و سلطان محمد خان جامع، شهرت یافت و بعمر ۲۸ سالگی بعد از حکومت ۷ سال رحلت فرمود .\n\nه سلطان مراد خان ثاني .\nسلطان مراد خان همانکه بر تخت سلطنت جلوس فرمود. برای تهدید قیصر قسطنطنیه که نقض عهد کرده بود، يك عسكر فراوانی با خود گرفته قسطنطنیه را محاصره کرد و عنقریب بود که قلعه فتح شود، که ناگاه از شنیدن خبر آمدن مصطفی را در خورد سلطان ! عسکرها را به و داشتن محاصره و مراجعت امر داده شد . و سلطان خود را برای رفع ساختن فساد خانه جنکی اولتر مجبور دیده و عودت نموده بغاوترا فرونشاند . و چون ازین مهم نراعت یافت دوباره بميدان مقابله عیسائیان برآمده جزیره و زمینی را از حکومت وینس ، ضبط نمود ، وحصه جنوبی یونان و و علاقه سلانيك، و موريا را نيز فتح کرده در مقبوضات خود افزود، وولایت ، تراز ولی نیا ی حکومت مجارستانرا نهب و تاراج داده با ۷۰۰۰۰ اسپرازان واپس شد. و با عیسانیان عهدنامه کرده چندی از اهل دنیا از واکرین کردیده در حاقه درویشان در آمد . ولی اخذ انتقام نقض عهدی که بنابر اشتغال پوپ روما از دولتهای عیسانی همسایه اش سرزد دوباره سلطانرا برامدن بمیدان کارزار مجبور ساخت در اول امر سلطان سایر مراعات شرایط انسانیت ، عهدنامه شانرا بولوك نيزه بلند کرده بدیشان و انمود که مکر ار کند. ولی دید که عیسائیان هیچ بان التمات\n\nصحيفة ٩\n\nبودند لیکن از غیرت قومی، و جوش مذهبی خودها برایشان غالب آمده عیسائیان را چنان یک یک شکست درستی دادند که جميع آرزوهای شان که قبل ازین در باب بیرون کردن ترکان از یورپ می پرورانیدند با طوفان پاس و حرمان سر دو چار گردیده باخاك يكسان شد ، كم من فئة قليلة ، غلبت فئة كثيرة باذن الله .. در جمله اسيرانيكه درين جنك بدست ترکان افتادند قرال صربستان نیز شامل بود ، و نتیجه این جنگ عظیم آن شد که علاقه های ه بلغاريا ، و ه صربستان ، و ، بوسینیا ، در زیر اقتدار ترکان آمدند . مگر وا اسفا ! که سلطان مراد خانرا بك اسير عیسانی به خدعه و غدر بیاهایش افتاده شهید ساخت که بنایران قرال صربستان و خود آن غدار نابکار را پاداش این حرکت و حشیانه نامردانه رسانیدند. و اینواقعه فاجعه در سال ۷۹۲ بوقوع پیوست .\n\nسلطان مراد خان شجاع ، زاهد، عابد ، مجاهد يك وجودی بود که به عمر ۹۵ بعد از سلطنت ۳۰ ساله بدرجة فيض مندرجة شهادت فایز کشت. و پسرش بایزید بجای پدر تخت نشین شد .\n\nه سلطان بایزید یلدرم .\nهر چند بایزید در اخلاق خود بعضی نقصانات جزئی داشت که بدان سبب به اجداد خود رسیده نمیتواند، ولی در شجاعت وعزم، واستقلال ذاتی خود فرد بود حتی در زمان حیات پدر خود از احراز شجاعت و بسالتی که در مقابله کفارا بر از مینمود کسب شهرت عظیمی کرده بود. متجر دیکه بر تخت جلوس فرمود بهر طرف بنای تجاوز و پیشقدمی را گذاشت و از همه اول قیصر قسطنطنیه را که در بنوقت بك حصة جزئی و مختصری در نزدش باقی مانده بود با چگذار خود ساخت، و هم در قسطنطنیه برای مسلمانان حقوق و مراعات حاصل کرده برای عبادت شان يك مسجد تعمیر و برای فصل مقدمات و دعاوى شان يك نفر قاضی تعیین کرد و برقوای متفقه دولهای فرانس، جرمن ، ايطاليا ، اوستريا . وغيره كه بيك لك عسكر بالغ میشد ؟ بمقام نکو پولی در قری دریای ، دانوب ، فتح مکمنی حاصل کرد. و بسی از مأمورها و سپه سالار های بزرگ شانرا اسیر و دستگیر نموده مگر افسوسکه پیش از انکه به اتمام دادن این اراده خود اقدام ورزد. اولتر دفع مهم جموری را که از جانب آسپار مقبوضات مشرقی وی هجوم آورده بود لازم و واجب دید و در حالیکه اکثر عسکرش در فتوحات اوروپی ومحاصرة قسطنطنیه و غیره اشتغال داشت، خودش بايك جمعیت قلیل بمقابلة تمور بطرف رحد آسیا شناخته بمقام ، انگوریه، توقف ورزيد و چون سپاه تیموری پنج چند عسکر وی بود، و اکثر تا جداران اسلامی که قبل ازین از بعضی بدسلوکی های سابقه اش رنجیده بودند ه نمود پیوستند، و علاوه بران تیمور خفيتا به ذریعه جاسوسها یکانکیت جنسیت و قومیت خود را به عسکرهای بازید ابلاغ نموده بود. لهذا چون يوم الملحمه برسر آمد و تصادم قوا واقع شد بنا كمان بيك مقابله خفيف عسکرهای عثمانی ضعیف کردیده","chars":4482,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01098.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1098","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1098","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}