{"book":"adl0616","page":1084,"text":"صفحه ۱۵\nسال چهارم\nشماره ۱۳\n\n(كنا) : (ايجاد حيرت انگيز)\nاخبار « آوُو » رقمطراز است كه مشهور سائنس دان مستراديسن يك چنان آله ايجاد كرده است كه اگر لازم باشد بذريعه آن تحت البحر تا يكماه در زير آب مانده ميتواند ، و در همينقدر مدت او را به گرفتن هوا از روى زمين هيچ حاجت نمى افتد زيرا فايده اين آله آنست كه در زير بحر اوكسيجن را فراهم ميكند .\n____\n(كنا)\n( حالا آغاخان را نماينده مسلمانان هند نبايد گفت ) متبعد كور تحت را لازمست كه آغا خان را نماينده سياسى مسلمانان هند نداند زيرا براى آغاخان از راى ۷ كرور مسلمانان هند مخالفت از جمله نماينده گان واجب التعظيم وبالأثر مسلمانان هندستان نواب وقار الملك ، مولانا عبد البارى ، راجه محمود آباده مستر مظهر الحق ، مستر محمد على ، ومستر سيد حسن بلگرامى چنان اشخاصى هستند كه ترجمان صحيح خيالات مسلمانان هند ميباشند . پس ما از كور تمنت آرزو داريم كه حالا بر مشوره هاى همين اشخاص اعتماد خواهد كرد .\n\n( كذا ) : (تهيأت جرمن براى حمله انگلستان )\nلندن ٥ فرورى :\nيك نامه نگار خصوصى « ديلى كرانيكل » از هولاند اطلاع ميدهد كه امپراطور ويلهلم « زبيرك » را معاينه فرمود كه در ان جا در يتوفت ٩ عدد كشتى تحت البحر و دو عدد زبيلن موجودند و هر دو طياره قسم زيبيلن بغرض حمله انگلستان روانه شدند و در مقام « فيرزن » بكطياره سومين نيز اينها را ملاقات خواهد كرد .\n\n( تيارى حمله لندن )\n\n( وكيل )\nنامه نگار خصوصى اخبار « شکا کو تريبيون » متعين شهر « جنوا » ى سويسره كيفيت آن زيپلانهاى هيمنان را نوشته است كه بقول خود او بغرض حمله لندن در شروع سال ساخته شده اند . تاريخ خط نامه نگار ٢٠ نومبر است و تا آنوقت ۷ طياره از همين قسم تيار شده بودند او مينويسد كه ، جرمن به معاونت قوه بحريه خود به آهستگى ولى بمستعدى در تيارى حمله هوائى بر « لندن » مصروف است .\n\nدران كار خانه كه بر تالاب « كانستنس » كائن است از وقت آغاز جنگ ۱۰۰۰ نفر دران شبانه روز بساختن طياره ها مشغولند و پيش از جنگ در زمان امن انجا تنها ٥٠٠ نفر كار ميكردند كه فى روز ۸ ساعت را بشغل خود شان صرف مينمودند . ولى از ابتداى حرب به اينطرف اين انتظام كرده شده است كه از ٢٤ ساعت شبانه روزى ١٢ ساعت ، نصف اول نفرى و بعد ازان ١٢ ساعت ، نصف ديگر نفرى كه به اينطريق ٥٠٠ نفر همه وقت مصروف كار ميباشند نوبت بنوبت كار كرده بروند . حصه هاى مختلف طياره ها\n\nاز ديگر علاقه هاى مملكت به اين كارخانه ميرسد و وظيفه اين كارخانه تنها تركيب دادن و ربط نمودن آنها است و به اينصورت مكمل يك طياره در سه هفته طيار ميشود قبل ازين طياره هاى قسم ژيپلن كه ساخته ميشدند آنها را بعد از تكميل پيش از انكه بمنزل مقصود رسانيده شوند امتحان ميكردند . ولى ژيپلن آخرين كه هم از ديگران بيشتر مضبوط و متين بود بى انكه امتحانى از آن بگيرند بيكباره گى به جانب شمال روانه كرده شد .\n\nاين زيپلن ٤٠ گز طول دارد يعنى از جميع زيپلنهاى سابق دراز تر و بزرگتر است و عرضش نيز ١٤ گز ، وقوت ٣ موترى را كه در هر كدام آن طاقت ۸۰۰ اسب باشد مالكيت و عمله آن بر ٣٠ نفر افسر و ديگر طابقه ها مشتمل است .\n\nبروقت روانگى ٥٠ گلوله كه در يك بكس بزرگ بودند ، بران گذاشته شدند كه متعلق آنها گفته ميشود كه هر كدام آن باعث آنقدر نقصان ميتواند شد كه از يك گلوله توپ ١٩ اينچ دهانه متصور است . در قريبى مقام « فره دريج شيفن » يكى از ان گلوله ها افتاد كه ناله گز عميق زمين را بر كنده بهوا برانيد . جميع زيپلنهاى كه از آغاز جنگ تا كنون ساخته شده اند همچنين گلوله هاى بزرگ مدهش مسلح ميباشند .\n\n٥ عدد ، دريد ناوت زيپلن « بيهم » بتاريخ ١٥ اگست و ٣ و ٢٤ ستمبر و ١٥ اوكتوبر و ٥ نومبر روانه شدند و علاوه بران دو عدد ديگر نيز پيش ازينها در اوایل اگست فرستاده شده بودند كه عدد مجموعى آنها ٧ ميشود و گفته ميشود كه اين طياره هاى مهيب بكمال كاميابى حمله يك « ايروپلان » قوى ترين را مدافعه كرده ميتوانند و قريب ٣ تون بار را با خود گرفته در طبقات هوائيه بخوبى طيران كرده ميتوانند ، و قريب ۱۸ خانه هاى « گيس » دران موجود ميباشند و ساخت و تركيب شان چنان است كه اگر بخواهند بر سطح بحر فرو آيند هم ميتوانند و اگر بخواهند كه واپس بر هوا شوند نيز پريده ميتوانند . در كارخانه « قره دريك شيفن » كه اينها ساخته ميشوند به نام «طياره سطح البحر» مشهورند و به حروفهاى باريك بر هر كدام آن اين الفاظ نوشته ميباشند كه « براى حمله لندن ساخته شد » .\n\nدر جرمن ٣١ زيپلن ساخته شده اند ولى بقول بعضى افسران عسكرى تنها آن ١٢ عدد آن كار آمد ميباشند كه از همه اخير تيار گرديده اند . رأى اداره حربى جرمن و خوده كاونت ژيپلن « در پنجاب » اينست كه براى حمله لندن بايد كه كم از كم ۱۸ يا ۲۰ عدد زيپلن قسم جديد مهيا كرده شوند ، و در شروع سال نو اين ها همگى لازمكه مكمل شوند . هر كدام اين طياره هاى قسم جديد علاوه بران گلوله هاى مدهش با يكچند توپ خورد و يكعدد توپ بزرگ نيز مسلح هستند .","chars":4137,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01084.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1084","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1084","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}