{"book":"adl0616","page":1078,"text":"۱۳                                                                                                 سال چهارم\n\nحقوق عمومية خارجيه                     منقسم میکردد که هر قسم آن باز بر اقسام دیگر منقسم است .\nيا انکه                                  اول از دو قسم اساسی علم حقوق ( حقوق خصوصیه ) میباشد\nحقوق بين الدول                         که انرا ( حقوق بين الأشخاص ) نیز میگویند . وظیفه این قسم\nدوم قسم از اقسام حقوق عموميه ( حقوق عموميه خارجيه)     نشان دادن ، وتحديد نمودن معاملات ، ومناسبات افراد است\nمیباشد که ( حقوق بین الدول ) عبارت از همین است .     با همدیگر شان\nمهمترین شعبات علم حقوق حقوق بین الدول است . و آن      دوم ( حقوق عمومیه ) میباشد . که این قسم باحث و ناطق\nبعضی قواعد و قوانینی است که دولتها وحكومتها در مابین همدیگر  از قواعد تشکیل حکومت و دولت ، ومناسبات ومعاملات افراد\nخودشان وضع نموده بر اجرا و تمسك آن مجبوراً عمل میکنند .    با حكومت ، ومناسبات وحركات حکومتها و دولتها با یکدیگر میباشد .\nو مناسبات و معاملاتیکه در میان دول و ملل مختلف در جریان است    حاصلش انکه غایت ( حقوق خصوصيه ) وقاية منافع خاصه ،\nتحديد کننده و تعین نمانیده آن قواعد وقوانين موضوعه حقوق      ونايت ( حقوق عموميه ) تأمين و محافظهٔ منافع عامه است .\nدول است .\n\nاین حقوق دولرا حقوق ملل نیز مینامند که از خود مستقل      حقوق خصوصیه و اقسام آن\nاقسام متعدده دارد .                          ( حقوق خصوصيه ) برسه قسم متقسمت که قسم اول انرا\n                                        ( حقوق مدنيه ) وقسم ثاني انرا ( اصول محاكمة مدنيه ) وقسم\n❖ اقسام حقوق بين الدول ❖                 ثالث انرا ( حقوق تجاریه ) میگویند .\nعلم حقوق دول يا ملل بردو قسم منقسم است که بکیرا ( حقوق    حقوق مدنیه، تعیین کننده، و تحديد نمانیده قواعد و قوانینی\nعمومية دول ) و دیگرش را (حقوق خصوصیه دول ) مینامند .     است که افراد اهالی انرا در مابین خودشان مرعى الاجرا\n                                        میباید داشت .\nحقوق عمومية دول : عبارت از همان قواعد و قوانین عمومیه     حقوق محاكمة مدني همان قواعد و قوانینی است که افراد اهالی\nایست که جميع دولتها بر تمسك و اجرای آن در حق یکدیگر موظف   انرا در خصوص استحصال واثبات حقوق خودشان در حضور محکمهٔ\nو مکلفند و از احکام آن هیچ گاهی کردن کشی نمیتوانند .     حکومت مجبور مرعى الاجرا باید داشت .\nو حقوق خصوصية دول : عبارت از همان قواعد و قوانین      حقوق تجاریه نیز شعبه از شعبات حقوق مدنیه میباشد که\nخصوصیه ایست که در میان افراد و اشخاصیکه اجزای جمعیت دولتها  شامل بر قواعد وقوانين معاملات تجاریهٔ اهالی میباشد .\nاز آن ترکیب یافته جاری و متمسك باشد .\n\nو چون حال صلح و حال حرب در مابین دول طبعاً موجود      حقوق عمومیه و اقسام آن\nاست لاجرم علم حقوق بين الدول حائز دو قسم دیگر نیز میباشد    ( حقوق عموميه ) بردو قسم منقسم است که هر قسمی ازان\nکه بکیرا ( حقوق صلح دول ) و ديگرش را (حقوق حرب دول)     نیز بر اقسام متعددة ديگر انقسام يافته.\nعنوان داده میشود .                          قسم اول انرا ( حقوق عمومية داخليه ) ميكوبند وقسم ثاني\nحقوق صلح دول – همان قواعد و قوانینی است که دولها آنرا    انرا ( حقوق عمومیه خارجیه ) مینامند . که ( علم حقوق دول )\nدر هنگام صلح در مناسبات و معاملات جاريهٔ شان بمقام دستور   عبارت از همین قسم آخر است .\nالعمل برخود واجب دانسته اند .\n\nو حقوق حرب همان قواعد و قوانینی است که در ایام حرب دولها حقوق عمومية داخليه\nمرعيد اشتنش را لازم داشته اند .                ( حقوق عمومیه داخلیه برسه قسم تقسیم میشود : اولاً\n                                        ( حقوق اساسيه ) ثانياً ( حقوق ادارة ملكيه ) ثالثاً ( حقوق\nخاتمه در علم حقوق                        جزائيه .)\nان معلومات مختصر و سطحیکه در خصوص ذی اهمیت         حقوق اساسيه مشتمل بر قواعدیستکه صورت تاسیس حکومت\nو معتنا بهای ( علم حقوق ) بر قارئین کرام عرضه نموديم عبارت    و مناسبات افراد تابعهٔ جمعیت را با حکومت متبوعه اش تعین میدهد .\nاز يك ( فهرست ) اجمالی ایستکه تا قارئین کرام از موضوع ،   حقوق اداره ملكيه ! تعین دهنده و نماینده قواعد و قوانینی ست\nو اقسام آن تا یکدرجه آگاه گردند . ورنه این علم بمعنای بسیار   که در ماین منافع خصوصية افراد اهالی با منافع عمومیه هیئت\nاعلی نه انقدر مفصل و مکمل علمیاست که اوراق محدودهٔ مختصره   دولت باشد .\nاخبار ما به استیعاب آن کفایت کند . در هر قسمی از اقسام این علم  حقوق جزائيه ! همان قواعد و قوانینی است که از برای تامین\nمفصلا و مستقلا كتب بلكه محاكمه ها موجود میباشد . لهذا     وتكفيل حسن انتظام و ابقای جمعیت بشر به وضع شده باشد\nایستکه از علم حقوق على العموم واز علم حقوق بين الدول     که مخالفت کنندگان انقواعد بحکم همان قوانین موضوعه گرفتار\n                                        مجازات مختلفه و متفاوته میگردند .","chars":4245,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/01078.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/1078","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/1078","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}