{"book":"adl0616","page":106,"text":"صفحة 11\nنمبر ٨\n\nهم از اختیار\nهمه روشن سخن راند هم از دوست\nخا موشش کن زین و ن دلکش\nبود هر نوع سود این بازار دار\nکر جانم سوخت این شهر شکر ریز\nزهر سود و زیان گردی مسبق گیر\nو عا سران و گرامی هوش تسخیر\nاز و خواهی شدن و انا بر کار\nکه تا اختبار جاری در زمانه\nسترد کری خوانیش جام جهان مین\nکند افشای را از و کشف اسرار\nعیان مینی در در مرزبانی\nکه تا قاصد خبر آرد زه لیر\nخبر خواهی گراز ملک سکندر\nزنام نیک این شاه نگورانی\nمنطقی مید به این دولت است\nبسیار مجری اینک بخردار\nتوان از و می خریدن عقل دانش\nبخردا خر با باد از عدلش بهر سوی\nمیگردد که امین صاحب ہوش\nجهانی را بدیناری خریدار؟\nمکن این گنج باد آور بدست آر\nد و از دست این فرهنگ دانش\nنبو د این قوم را زمین علم اخبار\nنبو د افغان خبر زمین ما یه بهوش\nنبود این ملک از بین دولت خبراء\nنبود این مردمان آگه ازین علم\nکه کرد این بوم و بر دار شب گلزار\nکه کشت این تیم گل در خاک افغان\nکه گشت این پنج دانش اطلب گار\nکه کرد این عقل کل را از خریده\nکه این تعمیر ا گردید معار\nکه بنهاد این اسامی نو کابل\nکه که در این پنج گوهر را پدیدار\nکه کرد این کان زرخیز اشکا را\nکه کرد این تا زندگی از بی ستاره\nکه کرد این بوستان آبیاری\nکه کرد این خفته را از خواب بیدار\nکه کرد این اما در زاد و یا\nکه کرد این است را از میگونه\nکه این بار را با شد شفا بخش\nقوام ملک و دولت ختم کفتار\nسراج دین ملت فخر اسلام\nجهانگیر و جهان جوی و جهاندار\nترقی خواه دین و خنک و درست\nشبابن الله باشد گرگ خونخوار\nشهنشاهی که از عدا لیتی\nکند با باز باز می کباب کہاں\nبعید اومت بلدل ہو ر هم بشیر\nز قبرش بازو شاهی کند منقاد\nاز افکنده ناخن از قدرت بازو\nنه موری دانه از روز انبار\nبجکش با ر بیرون رفته از پوست\nکابل گشت شایع طرز اخبار\nبد در این جهان را بر جان بجنت\nسیدیم تا بکابل ماندم از کار\nیکدل بوزد آهو کنند با باز\nچه کابل مرکز ملنگ جهان دار\nبازی قوی\nچه کابل سرفہ از از پاہی تھے\nگرفتم نام کابل رفتم از هوش\nچه کابل گنج خوش آب و ہوائی\n\nآمین\n\nتلگراف بي سيم\n\n( ژول ورن ) فرانسیسی که یکی از مشاهیر ناول نویسان نفتی بود، در میان خانه تصور خود شکل ناول زبسی اخترعات غربه محیر العقول بحيث دنیا کرده بود. حال آنکه در بین عصر مستم اختراعات عجیب و غریبه نیکه در عالم است ظهور یافته از تصورات و خیالات ژول ورن بار بار سبقت نموده است. ما دراین مقاله خود از ( نظرات بی سیم) بحث و بیان میکنیم اولا این بمونیم برج های موجود به که امکانات از ان تشکیل یافته به قیمت (صلب ) یعنی سخت ، ( مایع ) یعنی آبگین ( خانه ) یعنی جسمها ئیکه ریم گفتار دیده نمیشود ولی موجود است مانند هوا و غیره که به بوی و تاثیر شناخته میشوند. همه این اجسام مذکوره از اجزاء لا بجائی که بخشیم و میدن آن بر مکن و با بعضی آلات خورد و مینه دیده میشود بود آمده اند. و یک غیر من قوت بسیار عجله که حضرت خالق اجسام مقرر فرموده آن قوت اجزا ماجرا را با دیگر می سپاند. این قوت خارق العاده در اجسام مطلب یعنی سخت مانند آهن و برنج و غیره بیشتر و در اجسام صلبی که مانند چه و خاک و گوشت در امثال آن باشد کمتر است کمتر است، و در اجسام مایع یعنی آنلاین خیلی از خیلی کمتر میباشد. ا این راهم بگویم که خالی جانا اینکه در ما بین اجزاء لا تنجز اینه موجودا باز هم خالی نیست بلکه اند دایره تر با نام یک ماده پر است که بعربی افراد (امیر) حمایہ کو با این پنج را مار میگویند. چنانچه ضیا از مرکز آن که افتاب است. با از مرکز آن که افتاب است بیک حرکات استرانزیت\n\n(سختش را بریده ) رجا میکنم، مبوگند موگنید وقتهاست که غایب گردیده و میدانم که شما هیچ صورت بر نخیزید، سوگند شما برای من چه سود میدهد؟ در اجراست از این طرز معیشت و رفتار یکه پیش گرفته اید دست بردار کارهای خود مختار هستید. به این یک خوب میدانم که در باز شدنی نیستید، اما این گرداب مدرمیشی که در ان افتاده ایم کار مانیکه میکنید از من پنهان میدارید. اگر چه پیش ازین روز بروز چطور شدن آن را دیده ترس و بیم زیاده زمانی گرد سبب محقیقی که با من داشتید یک قدری حکم به شما میشود. بجز یک ناموس و شرفی که داریم همه چیزها محو کردی؟ کرد و میتوانستم انا ہزا را فسوس که آن حکم اند بسیار است خونتران ! بر من مرحمت کن زیرا من می بینیم\n(باقی وارد )","chars":3584,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0616/00106.jpg","first_page":1,"last_page":1787,"title":"Sirāj al-akhbār سراج الاخبار","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0616/106","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0616/canvas/106","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0616/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0616_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}