{"book":"adl0354","page":295,"text":"خاتمه تحفة الامان في سيرة النعمان (٢٩٤) ذكر تلامذه ارشد امام اعظم رح\n\nاختیار نمود وامام محمد در سنه ۱۳٥ در همانجا تولد یافت در آغاز سن رشد در کوفه رفته به تحصیل علوم آغاز کرده وبشرف صحبت بسیاری از علمای بزرگ فائز گشته مستفید میشد واز مسعر بن كدام وامام سفيان ثوری وامام مالك بن دينار وامام اوزاعی وغیره احادیث را روایت نموده کم وبیش تا دو سال بخدمت امام ابو حنيفه نیز مشرف بود بعد از وفات او بقایای تحصیلش را بنزد قاضی ابو یوسف تكمیل کرد وباز بمدینه منوره رفته تاسه سال از امام مالك علوم حدیث را می آموخت در آغاز شباب اوازۀ علم وکمالش اشتهار یافت و در سن بیست سالگی بر مسند تدریس متمکن گشت و مردم ازوی مستفید میشدند ــ چون هارون رشید از فضل وکمال او اطلاع یافت بدو منصب قضا را ارزانی داشت واکثریه او را بهمراه خویش بطور مصاحب باریابی میداد سنه ١٨٩ چون عزم ری را نمود امام محمد را نیز باخود برد بقرب ری بمقام رنبویه داعی اجل را لبيك گفت و از اتفاق کسانی كه يك نحوى مشهور است نیز در همین سفر به همین قریه وفات یافت به هارون الرشید از رحلت این دو ذوات مکرمه بسیار صدمه عائد آمده درین سفر وبعد از فراغ این سفر متاسفانه میگفت که « ما علم فقه ونحو را در قریه رنبویه دفن نموده آمده ایم » علامه یزیدی كه ادیب نامور و شاعر معتبر ویکی از اهل دربار هارون الرشید بود يك مرثية جانگدازی را نسبت بوفات امام محمد تحریر نموده است كه يك شعر او چنین است ــ فقلت اذا ( ما اشكل الخطب من لنا * بايضاحه يوماً وانت فقيد ) مطلب اینکه ــ چون تو نماندی برای حل مشكلات ما عالم علامه مانند تو از كجا خواهد آمد .\nبا اینکه يك حصهٔ بزرگ زندگانی امام محمد در دربار گذشته اما وی ابداً رشتهٔ حقگوئی و آزاد پسندی را از دست خویش نگذاشت چون در سنه ١٧٥ ھ يحيى علوی علم بغاوت را بلند نموده در آخر از سر و سامان هارون رشيد حواس باخته شده ترسید و سلسله جنبان مصالحت گشت بعد از رضای جانبین معاهده قلمبند شد و جهت اطمینان خاطر یحیی بران معاهده امضاء ودستخط علما وفقها وفضلا ومحدثين بزرگ نیز کرده شد بعد ازینکه یحیی بمصالحت راضی شد پس از مدتی به بغداد آمد هارون رشید خواست نقض عهد را نماید تمام علما از خوف هارون رشید فتوای نقض عهد را","chars":1889,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0354/00295.jpg","first_page":1,"last_page":303,"title":"Tuḥfat al-amān fī Sīrat al-Nuʻmān تحفة الامان فى سيرت النعمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0354/295","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0354/canvas/295","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0354/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0354_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}