{"book":"adl0354","page":292,"text":"خاتمة تحفة الامان في سيرة النعمان (۲۹۱) ذكر تلامذه ارشد امام اعظم رح\n\nاطبع القوم في الحديث : ( این قول را صاحب تذكرة الحفاظ نیز نقل نموده است ( خطیب بغدادی در تاریخ خویش قول امام احمد حنبل را نقل نموده وقتیکه مرا شوق علوم دامنگیر شد بخدمت ابو یوسف حاضر شدم . یحیی بن معین و امام احمد حنبل و غیره ائمه حدیث از ابو یوسف احادیث را آموخته اند علاوه برین دیگر چه دلیل برای عظمت شانش در کار است ( نسبت به قاضی ابو یوسف در کتب رجال جرحها نیز منقول است اما آنها عموماً ازین نا قابل اعتبار اند که مبهم میباشند و یا منشاء آن از اختلافات مسائل اجتهادی بوده است . )\n\nمراتبی را که در علوم فقهیه نائل است ازان احدی انکار کرده نمیتواند ــ امام ابو حنیفه نیز معترف بکمالات او بود یکمرا تبه قاضی صاحب در بستر بیماری افتاده بود امام صاحب جهة عیادت او رفت چون از نزد او برآمد همراه رفقای خویش گفت « اگر خدا نخواسته این مرد وفات کرد گویا عالمی را هـلاك نمود » ( موت العالم موت العالم ) دیگر ائمه نیز بحدت ذهن و قوت فهم او اعتراف داشتند امام اعمش که یکی از محدثین مشهور آن عصر بود از قاضی صاحب مسئله را پرسید و جوابی شنید ــ امام اعمش گفت برین جواب سندی را هم بیاد دارید قاضی صاحب گفت سند آن فلان حدیث است که شما آنرا در فلان موقع بمن بیان فرموده اید امام اعمش گفت فرزندم یعقوب این حدیث مرا از وقتی بخاطر است که عقد والدین شما نیز بعمل نیامده بود لیکن مطلب صحیح او را از زبان تو الیوم فهمیدم ( ترجمه ابو یوسف در تاریخ ابن خلکان ) قاضی صاحب اولین شخصی است که در فقه حنفی تصنیف فرموده است در دیگر علوم نیز تصانیف متعددی دارد و ابن الندیم در کتاب الفهرست خویش اسماء تمام آنرا نیز نقل داشته است که متأسفانه یکی ازان کتب بنظر ما نرسیده تنها کتاب الخراج او را ملاحظه نمودیم لهذا نسبت بدان چیزی مینویسم هارون رشید نسبت بمسائل جزیه و خراج از قاضی صاحب بعض یاد داشتهای را طلب داشت وی بجواب او تحریرانی را ارسال داشت این کتاب گویا مجموعة همان تحریرات میباشد ( این کتاب در مطبع میریه مصر درسنه ۱۳۰۲ هـ بطبع رسیده است ) اگر چه درو مضامین متعددی میباشد لاکن زیاده تر مشتمل بر مسائل خراج است ازین رو میتوانیم که ما","chars":1879,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0354/00292.jpg","first_page":1,"last_page":303,"title":"Tuḥfat al-amān fī Sīrat al-Nuʻmān تحفة الامان فى سيرت النعمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0354/292","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0354/canvas/292","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0354/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0354_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}