{"book":"adl0354","page":197,"text":"تحفة الامان في سيرة النعمان حصه اخرى (١٩٦) اثرات خبر واحد يقينی است یا ظنی\n\nاثرات این قاعده نسبت به مسائل فقهیه در عام کلام بیشتر می افتد وهمین چیز\nاست که در يك موقع علمی را بر خلاف « امام اعظم » داشته بود – امام صاحب\nبنابر اصول متذکره بالا این امر را ضروری قرار داده بود که آن مسائل وعقائد\nاسلامیه که متفق علیه باشند برخلاف آنها اخبار احاد قابل اعتبار شده نمیتواند مثلاً\nعصمت انبيا يك مسئله مسلمه اهل حق است بر خلاف این ازان خبرهای واحده که\nمرتکب شدن انبیاء برکبائر مفهوم میشود – بنابر اصول امام ابو حنیفه آن روایات\nقابل اعتبار نمیباشد – نظر بدین اصول – از ان اشکالاتی که ملاحده پیش می نمایند\nنجات بهم میرسد لا کن جای تاسف است که اکثری از اهل الروایت قدر دانی این اصول\nعمده را ننموده بد بختانه بمخالفت آن اقدام کرده اند« علامه بن عبدالله » که محدث مشهور یست\nدر کتاب المکی خویش می نگارد ( وكان من مذهب الامام ابی حنیفة في اخبار الاحاد\nان لا يقبل منها تخالف الاصول المجمع عليها فانكر عليه اصحاب الحديث فافرطوا ) نسبت\nباخبار احاد مذهب امام اعظم چنان است که آن خبر واحدی که بر خلاف اصولها متفق\nعلیه باشد قبول کرده نشود برین مفکوره وی اهل حدیث تخالف نموده و این مخالفت را\nبدرجه افراط رسانیده اند ( این عباره را حافظ ابو المحاسین نیز در کتاب عقود الجمان\nعيناً نقل نموده است )۔\nفرق علمی که در بین امام صاحب ومحدثین درین مبحث بوده آنیست که محدثین\nهر آن حدیثی را که بر خلاف اصول متفق عليه مي یافتند صحت آنرا تسلیم کنان\nدر تاویلات آن می کوشیدند و در اکثر مقامات از تاويلات وتفسیرات غیر مفیده کار\nمیگرفتند – و بر خلاف آنها « حضرت امام » میگفت از آنجا که این حدیث خبر\nمتواتر ومشهور نیست اغلباً که روای آن سهو نموده و یا مرتکب اغلاطی شده اند –\nدر همین مبحث امام فخر الدین رازی در تفسیر کبیر خويش يك مذاكره دِلچسپی\nپرداخته که نقل نمودن آنرا مادرین موقع يك مثال عمده ميدانيم – وی می نویسد\nکه « من بمردی » گفتم که آن حدیثی که در آن مذکور است که حضرت ابراهیم علیه\nالسلام سه مرتبه دروغ گفته ( ماکذب ابراهیم الاثلت كذبات ) صحیح نمیباشد زیرا که\nاقرار نمودن بصحت آن مستلزم این امر میگردد که نعوذبالله ابراهیم دروغ گوی بوده","chars":1902,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0354/00197.jpg","first_page":1,"last_page":303,"title":"Tuḥfat al-amān fī Sīrat al-Nuʻmān تحفة الامان فى سيرت النعمان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0354/197","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0354/canvas/197","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0354/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0354_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}