{"book":"adl0338","page":51,"text":"- ٣٤ -\n\nبعضی گویند که اصل ان ریاست خاندانی بوده است ؛ اعنی\nکلان شونده خاندان اول حاکم یگانه ، و آمر مستقل در خاندان\nخود میبود ؛ و از کثرت افراد خاندان اول عائله ها متفرع شد\nکه ریاست هر عائله بکلانترین افراد ان میرسید ، و مطاع کل\nرئیس خاندان اول میبود ؛ و از کثرت این خاندانها\nقبائل ، و از قبائل امم ، و از امم دولتهاے منتظم که تحت قوانین مطابق\nاخلاقشان اداره میشوند ؛ تشکیل شد .\nاین معتقدیرا که ذکر کردیم مذهب عائله گویند .\nفریقي دیگر گوید که :\nاصل ان قوت است ؛ یعنی چون مردم بین قوی\nوضعيف اند لهذا هر فريقیكه بقوت ممتاز میبود ان منصب تسلط\nشده اعداے خود را مغلوب خود ساخته قوانین\nو ترقي احوالات ملت وابسته بقدر علوم و عرفان انها میبود .\nشيخ : پس بیچاره اقوامی که در تحت تصرف يك قوم قوے ؛ و\nجاهل میگردید احوالات ان خیلی خراب میشد .\nحسن : بلی اگر افراد خاندان حاکم جاهل وسیئ الاخلاق میبودند :\nکل نفوذ و تسلط خود را صرف عیش و نشاط وقتی خود مینمودند ؛ که\nغالباً این سلوك شان ملت را بشقاوت و اسارت سوق میکرد ، دیگر\nخیلی ضررها از این قسم ریاست منتج میشود که همه را بنوبت بیان\nمینمائیم ، حالا در مضمون خود راجع میشویم .","chars":1012,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0338/00051.jpg","first_page":1,"last_page":191,"title":"[Nidā-yi ṭalabah-i maʻārif yā ḥuqūq-i millat] نداى طلبه معارف يا حقوق ملت","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0338/51","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0338/canvas/51","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0338/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0338_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}