{"book":"adl0265","page":78,"text":"۷۳\nو دائنان سه نفراند که بمنزله وارثان اند عمرو و بکر و خالد و ترکه هفت دینار است و این\nهفت دینار دیون را تمام ادا نمیکند بنابرین عدد دین هر واحد را که بمنزله سهم وارث\nاست در ترکه ضرب نموده حاصل ضرب را بمجموع دیون که تصحیح مسئله فرض شده\nقسمت نموده شد چنانکه حاصل ضرب دین عمر و در میان ترکه که بیست و یکست\nبر قسمت کرده شد خارج قسمت دو دینار و یک ثلث دینار است و حاصل\nضرب دین بکر در ترکه چهارده است نیز بر نه قسمت نموده شد خارج قسمت یک\nدینار صحیح و نیم دینار و نیم تسع کسرآمد و حاصل ضرب دین خالد در ترکه بیست و\nهشت است هم بر نه قسمت کرده آمد خارج قسمت سه صحیح و یک تسع کسرآمد\nمجموع کسور صحیح شده یک است با مجموع صحاح جمع شده هفت گردیده مساوی\nترکه شد که برهان حساب است عمل تقسیم ترکه بر سبیل ضرب و تقسیم تمام شد\nو طریق دوم که تقسیم ترکه بوارثان یا بدائنان است در مثال مذکوره چنانست\nکه سهم هر واحد وارثان یا دین هر یک دائنا نرا بر تصحیح مسئله و یا انچه که بمنزله اوست\nنسبت نامی و از قرار همان نسبت از جمله ترکه بهریک حصه و نصیبه میرسد چنانکه\nدر مثال مذکور که دین عمرو ثلث مجموع دیونست ثلث ترکه را که دو دینار و یک ثلث\nدینار میشود اخذ نماید و دین بکر دو ثلث ثلث مجموع دیونست دو ثلث ثلث","chars":1080,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0265/00078.jpg","first_page":1,"last_page":97,"title":"ʻUmdat al-farāʼiz̤, al-maḥshī bi-zubdat al-ʻarāʼiz ‏عمدة الفرائض، المحشى بزبدة العرائض‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0265/78","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0265/canvas/78","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0265/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0265_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}