{"book":"adl0263","page":34,"text":"( ۲۷ )\nاست این مقدار تخمینی ، و تقدیری شمرده میشود. اکثر مردم افغانستان از جنس افغان\nو مسلمان و سنی المذهب میباشند تاجيك و شیعی و هندو نیز دار دعیسوی و موسوی ندارد\nمگر در جهات غربی و شمالی کثری یهود موجود است . که همگی از حیثیت\nتابعیت دولت افغانستان « ملت افغان » گفته میشوند . تشکیل ولایات دولت\nعلیۀ خدا داد افغانستان در وقت حاضر عبارتست از چهار ( سمت ) که\nدر هر سمت بعنوان ( نائب الحكومه ) يكيك والى مقرر است ، و غیر ازین\nبعنوان ( حاکم ) بسی حاکم نشینها دارد .\nاول – مرکزحكومت ، و مقر سلطنت شهر شهیر (کابل) است که پایتخت\nدولت خداداد افغانستانست . این شهر بردو کنار (نهر کابل) مبنى و تقريباًيك لك\nنفوس دارد ، این شهر اگرچه کوچه ها و بازارها و خلها یش تنك و به اصول\nقدیمه ساخته شده است ولی عمارتها و بنا های حکومتی ، وارك مبارك كه\nنشیمنگاه ذات اعلیحضرت بادشاهیست ( وشهر آرا ) و (بابر ) ، و ( زين\nالعماره ) ، و ( قصر چهلستون ) و « دلكشا » وغيره عمارات حکومتی خیلی\nبناهای عالی و دلنشین این شهر شمرده میشود .علی الخصوص جاده ها و سر\nکهایکه در شهر و اطراف شهر کشیده شده است خیلی فراخ و منتظم و سایه دار\nاست . حوضۀ ( چاردهی ) کابل نیز از موضعا تیست که در بسیار جاها\nمثال آن دیده نشده است .\nدار السلطنه کابل باجميع ولایات افغانستان باراه های شوسه\nیعنی سرکها مربوط میباشد . يك فابريك بسيار مكمل ومنتظمی در دارالسلطنه\nکابل موجود است که هر نوع سلاح ، وهر گونه آلات واشیاء نفیسه از ان بعمل\nمیاید . وغیر از ان فابريك ( چرم گری ) و «پشم بافی » ، وفابريك ( اسپريت\nکشتی ) و يك ( ما كينه الكتريك ) که در راه تنویرات ( ارك مبارك ) و\n( تلفون ) خدمت میکنند نیز موجود است . همۀ دوایر حکومتی با تلفون\nبهمدیگر مخابره میتواند .\nدر کابل يك باب مكتب ملكيه بنام ( مدرسۀ حبیبیه ) چند سال پیش ازین و يك\nباب مکتب بسیار عالی برای تحصیل علوم و فنون عسكريه بنام (مكتب حربیه سراجیه)\nدوسه سال پیش ازین از فیوضات اعلیحضرت پادشاه ترقی پرور معارف گستر","chars":1714,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0263/00034.jpg","first_page":1,"last_page":85,"title":"Mukhtaṣar-i jughrāfiyā-yi ʻumūmī Maḥmūd Ṭarzī مختصر جغرافياى عمومى Sirāj al-Akhbār Afghāniyah","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0263/34","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0263/canvas/34","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0263/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0263_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}