{"book":"adl0262","page":30,"text":"= ٢٥ =\n\nخاك وطن بود که پدید آورد غذا\nخاك وطن بدایت تشکیل هر وجود\nخاك وطن به حکمت حی قدیم فرد\nحس بصر که نعمت عظمای خالق است\nسمعست قوه ئی که سمیع علیم حی\nاول صدا بگوش ز حب وطن رسید\nنطقست خاصه ئی که خداوند لایزال\nاول کلام چون ز دهان میشود برون\nاول مشام هم ز وطن بوی عشق یافت\nاول قدم بمشی چو آغاز میکند\nاول نفس که باعث مدّ حیات بود\nپس گر مراجعت سوی وجدان کنی بجد\nیابی ز بهر عشق وطن خویش را مطیع\nای خاك پاك عاشق افتاده توام\nمجبور حب تست حواس و قوای من\nبشنو که عشق از چه به انسان شود یلا\nهر نقطه ئی که جمع در و شد حواس خمس\nمعشوق نام مجمع این پنجگانه است\nمعشوق من وطن بود از این سبب که او\nعاشق ازان منم که جمیع حواس را\nعشق وطن حواس و دل و جسم و جان من\n\nخاك وطن بود که شدش آب و هم هوا\nکردست با هزار جد و جهد و تار و پود\nاز بدء جسم و جان بشر ابتدار کرد\nاول بخاك پاك وطن در تعلق است\nاحسان نموده است به انسان نيك پی\nصوتی که بشنود همه زاهل وطن شنید\nفرق بشر نمود ز حیوان باین کمال\nنطق زبان اهل وطن گشته ره نمون\nذوق از وطن بدایت لذات رزق یافت\nاز لمس خاك پاك وطن ناز میکند\nاز آن هواست کان وطنت را محاط بود\nوانگاه فکر این همه اسباب بیعدد\nمجبور حب اوست شریفست گر وضیع\nبا جسم و جان فدائی دلداده توام\nعشقت ز بهر هر مرض من دوای من\nتا گویمت ز قول حکیمان پردها\nسمع و بصر مشام و دگر حس ذوق و لمس\nعاشق همان که جمع حواسش بهانه است\nمجمع ز بهر جمله حواسم شده است او\nکردم بخاك پاك وطن جمع و پابجا\nمربوط کرده است بخود با هزار فن","chars":1299,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0262/00030.jpg","first_page":1,"last_page":169,"title":"Parāgandah majmūʻah-ʼi ashʻār / Maḥmūd Ṭarzī پراگنده :پراگنده","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0262/30","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0262/canvas/30","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0262/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0262_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}