{"book":"adl0258","page":219,"text":"۲۱۴\nنتیجه ۱ چون قاسم مشترک اعظم هر مقسوم علیه و مقسوم آن قاسم مشترک اعظم مطلوب\nمیباشد ظاهر است که برای سهولت عمل مقسوم علیه را در یک عددی حداً واحد ضرب یا بیدیک\nذوحد واحد تقسیم کرد میتوانیم بشرط اینکه ذو حد واحد مذکور مضروب مقسوم نباشد و همچین\nطریق مقسوم را در یک عددی حد واحد ضرب یا بر یک حد تقسیم کرده میتوانیم بشرط اینکه\nذوحد واحد مذکور مضروب مقسوم علیه نباشد بحکم تنبیه فقره ۸۱\nنتیجه ۲ اگر در حین عمل تقسیم ا بر ب قبل از تکمیل عمل تقسیم ق خارج قسمت جفری\nو ج باقی آن باشد پس قاسم مشترک اعظم ب و ج نیز قاسم مشترک اعظم ا ب ج خواهی\nپس بحکم نتیجه اول در وقت تقسیم ج برب یا ب برج بشرطیکه درجه ج از درجه ب\nزیاد نباشد هر ج را بوقت ضرورت بیک عدد حدا واحد تقسیم یا دران ضرب کرده میتوانیم\nبشرط اینکه ذحد واحد مذکور مضرب ب نباشد و بترمین منوال ب را بیک د حد در\nواحد تقسیم یا دران ضرب کرده میتوانیم بشرط اینکه ذحد واحد مذکور مضرب ج نباشد\nپر از نتایج فوق قاعده ذیل اخذ میشود - برای دریافت نمودن قاسم مشترک اعظم\nدو جمله جبر یه آنها را بلحاظ قوای متناقصه یک حرف مشترک تنظیم کنید بعد از ان آن جمله را\nکه درجه ان زیاد باشد بر جمله دیگر تقسیم کنید(واگر برابر باشند یکی را بر دیگر تقسیم کنید)\nپس اگر باقی بماند انرا مقسوم علیه و مقسوم علیه اول را مقسوم بسازید و همین عمل ار\nجاری بدارید تا اینکه عمل تقسیه تکمیل یابد پس مقسوم علیه اخیر قاسم مشترک عظم مطلوبه\nخواهد بود - و نیز هر مقسوم علیه در یک عدی حداً واحد ضرب یا بران تقسیم شده میتواند بشرط انیکہ","chars":1333,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0258/00219.jpg","first_page":1,"last_page":309,"title":"Kitāb-i jabr va muqābalah ‏كتاب جبر و مقابله Silsilah-ʼi Mūʼallifāt-i Madrasah-i Mubārakah-i Ḥabībīyah-ʼi Dār al-Salṭanah-ʼi Kābul","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0258/219","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0258/canvas/219","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0258/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0258_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}