{"book":"adl0250","page":31,"text":"( ۲۸ )\n\nگفته بودیم که کلپ ( ولدن ) مخصوص مذاکرات مسئله بالون را تحت\nوزیر حکم آوردن هوا وسوق کردن و اداره بالونهاست که بقرار دلخواه بر\nروی هوا به حرکت و رفتار آید . در وقتی که این حکایه ما جریان می یافت در\nباب این مسئله بوجه دلخواه قابل سیر و حرکت شدن بالونها تجربه های بسیاری\nاجرا شده بود و میشد. ولی وا اسفا که از نتیجه همه این تجربه ها چنین دانسته\nمیشده بود که اگر چه راندن بالون و بر روی هوا بر اوردن آن ممکن است\nولی بالونرانجائیکه دل بخواهد ، وبروی بادهای شدید بر اند غیر ممکن است.\nلهذا بسیاری از ارباب فن در پی چاره جستن اینمسئله بجان کو شش\nمیورزیدند .\n\nاين يك معلوم است كه حکیم ( آر شیمید ) در زمانهای بسیار پیشتر از ین\nاین قاعده حکمیه را بیان کرده بود که هر جسمی که ثقلت اضافیه آن از\nثقلت اضافیه آب بیشتر باشد در آب فرو میرود ، و هر جسمی که بالعکس\nآن بود در آب فرو نمیر و د . یعنی هر جسمیکه حجم آن از همان مقدار حجم\nآب افزو نتر آید و سنگین تر شود آن جسم در آب غرق و اگر نباشد\nغرق نمیشود. اینست که رفته رفته این قاعده حکمیه را در هوا نیز تطبیق\nو برابر کردند ، و درصدد آن شدند كه يك جسمی بیابند که از هوا خفیفتر\nباشد تا بر روی هوا برآید . تا آنکه غاز ایدر و ژن را یافتند که بار بار از هوا\nسبکتر است و با آن بالو نرا پر کرده بر هوا با لابرامدند . اما بر امدن آسان","chars":1167,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0250/00031.jpg","first_page":1,"last_page":225,"title":"Siyāḥat dar javv-i havā ‏سياحت در جو هوا‏ Robur-le-Conquérant. Persian","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0250/31","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0250/canvas/31","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0250/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0250_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}