{"book":"adl0249","page":18,"text":"۹\n\nمفهوم است : اما اگر فضایل و محسنات آن بکلمات جلیلهٔ رب جلیل جل و\nعلی و احادیث منیفهٔ اشرف انبیا صلی الله علیه و آله وسلم و آثار برگزیدهٔ\nاتقیا تذکار و اخطار شود ، موجب فوائد کثیره گردیدنش بدیهی و آشکار /\nاست . پس بعضی دلایلی که حضرت امام فخر الدین رازی علیه رحمت الله ضیاءالدین\nالباری در ( باقیات الصالحات ) ( ۱ ) نام کتاب فوائد انتساب خویش از ضیاء الدین\nآیات و اخبار و آثار بر فضیلت علم بیان نموده اند نبذهٔ از ان درینجا تذکار می\nیابد . ولی قبل از شروع بمقصد اگر یکقدری از معانی لغوی علم ، حکمة ،\nمعرفت تعریف و تبیین نموده شود خالی از استفاده نخواهد بود . ( علم )\nبالكسر بمعنای دانستن آمده : يقال علمه علما اذا عرفه و نيز صاحب قاموس \n( معرفت ) را بعنوان ادراك الشئی بتفکر و تدبر تعریف نموده و علم را بر\nاهمیت تخصیص نموده است و نظر به بیان مولانار اغب مقابل معرفت انکار ،\nو مقابل علم جهل است و معرفت بالتفکر با آنکه بمعشی دانستن باشد نسبت\nقول [ يعرفه الله ] به حقتعالی جایز نمیشود بلکه ( يعلمه الله ) گفتن لازم\nاست زیرا علم عبارت از دانستن حقیقت شئی است خواه حضوری باشد\nچون علم الهی و خواه حصولی باشد چون علم عباد ، و علم بدانستنیکه از\nروی وقت باشد نیز اطلاق میشود چون شعور و فطنت پس بدینمعنی اگر\nچه علم را اهمیت زیاد یست اما قرابت معنیش با معرفت بعد زیادی ندارد . و\n\n( ۱ ) باقیات الصالحات نام کتاب امام مشارالیه هنوز بزیور طبع آراسته نشده يك نسخهٔ\nقدیمهٔ قلمی آن در شام شریف بدست آمده از انجا نقل شده است .","chars":1310,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0249/00018.jpg","first_page":1,"last_page":175,"title":"Rawz̤ah-ʼi ḥikam Maḥmūd Ṭarzī روضۀ حکم","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0249/18","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0249/canvas/18","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0249/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0249_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}