{"book":"adl0238","page":242,"text":"۲۲۲\nداو د بروند گفت بروی هیچ تا وان نیست اگر خر نبودی پیش بیطار نرفتی قطعه ندهد هوشمند روشن رای\nبفرومایه کار ہای خطیر + بوریا باف گرچه با فنداست + نبرندش بکار گاه حریر قطعه پندی\nاگر بشنوی ای پادشاه + در همه دفتر به ازین پند نیست + جز بخردمند مفرما عمل + گرچه عمل\nکار خردمند نیست + زیرا که مقتضای خردمندی عزلت که عبارت که از لبعد دوری از ارباب دولت\nو باز داشتن نفس است از آرزو ہای آن که مقتضی هزاران هزار ذلت ست و هما امکن در\nطلب شخصی که وجود شرایط مذکورات در ان شخص اولی واہم واوفر و اعلی و اتم واکثر باشد می باید بود\nچه مقر ر نمودن شخصی غیر اولی با وجود شخصی اولی در رعیت موجب اثم ست لقولہ علیہ السّلام\nمن قلّد انساناً عملاً وفى رعيته من هو اولى فقد خان الله ورسوله وجماعة المسلمين و\nهذا لايدل على انّ ذالك مستحب فان الحديث يدل على اثم السلطان بتولية غيرالاولى\nرد محتار ٣٠٧ ج ٤ و روح ٨٣ ج ١ واعلم انّ الخيانة على اقسام فالفرايض والسنن اعمال\nائتمن الله تعالى عباده ليحافظوا على ادائها فى اوقاتها برعاية حدودها وحقوقها فمن\nضيّعها فقد خان الله تعالى فيها والوجود وما يتبعه من الاعضاء والقوى امانات والاهل\nوالاولاد والاموال امانات والاماء والعبيد وساير الخدم امانات والسلطنة والوزارة\nوالامارة والقضاء والفتوى ومايلحقها امانات وفى الحديث انا ثالث الشريكين مالم يخين\nاحدهما صاحبه فاذاخان خرجت من بينهما وجاء الشيطان ففى كل ذالك يلزم العبد ان يكون\nاميناً غير خاين والّا فقد تعرّض لسخط الله تعالى نعوذ بالله منه روح ٣٨ ج ١- اگرچه درین الخرازمان\nدور چنین حین ووقت و آن وجود چنین شخصی که بصفات مذكورات معلوم و معروف باشد چو عنقا بجز ازنام\nبیش نخواهد بود بمثابه که اگر برق سرعت پیشه تیزگام را در نگ و پوراحلہ و پای وہم و اندیشہ علوی\nخرام را در جستجو جو آبلہ سازی اثری ازان نخواهی یافت فرو عنقا شکار کس نشود دام باز چین +\n۱ے تقلید معنی کار در عهده کسی کردن ۱۲ ۲ یلم معنی پیش آمدن ۱۲ ۳ بالضم دختین دختین معنی خشم گرفتن و نا خشنود شدن ۱۲ ٤ے و آن مرغی ست\nدراز گردن که نزدیک بعضی وجود فرضی دارد که بفارسی آنرا سیمرغ گویند ۱۲ ۵ے بفتح اول و چهارم و پای موحدہ این لفظ بمعنی تشبیه\nآید و معنی حد و مرتبه مستعمل می شود ۱۲ ع","chars":1902,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0238/00242.jpg","first_page":1,"last_page":258,"title":"Tuḥfat al-amīr fī bayān-i sulūk al-mulūk va al-tadbīr ‏تحفة الامير فى بيان لوك و تدبير ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0238/242","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0238/canvas/242","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0238/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0238_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}