{"book":"adl0238","page":114,"text":"۱۰۰\n\nفرد چون کنی با کسی مشوره * آن مشاور حکیم باید بود * قال الله تعالى حكاية عن بلقيس\nقالت يا ايها الملاء افتونى فى امرى وفيه اشارة الى ان المرء لا ينبغى ان يكون مستبد ابرايه و\nيكون مشاورا فى جميع ما سنح له من الامور كاسيما ب الملوك يجب ان يكون لهم قوم من اهل الرأى\nوالبصيرة فلا يقطعون امرا الا بمشاور تهم فرد کار آنکس که مشورت نکند * فايتش غالباً خطا آید\nوفى قوله تعالى فانظرى ماذا تأمرين اشارة الى ان شرط اهل المشاورة ان لا يحكموا على الرئيس المستشير\nبشئ بل يخبرونه بما اراد من الرأى الصائب فلعله اعلم بصلاح حاله منهم روح ۴۸۹ ج ۲۴\nصاحب الغرض مجنون ورأى العليل عليل و بعد از تقرر گرفتن رای حق پیرای شان بامر با آنکه\nحجت قاطعه و برهان ساطعه باثبات مدعای خود با که رای شان بدان تقرر گرفته باشد آورده باشند\nحضرات ملوک و سلاطین را باید که بی تامل و امعان و تدبر و ایقان حکم نکنند و بظن و زعم و گمان و\nتخمین و حسبان عمل نه نمایند که تا موجب ندامت و پشیمانی دنیا و سبب وبال سراپا ملال عقبی و از نمره یوان\nالظن که ان يتبعون الا الظن وان الظن لا يغنى من الحق شیئاً نگردند پس اگر کسی بمجرد گمان بے تحقیق و ایقان\nدر مدعای و امری حکم فرماید و آن گمان خطا آید کما قیل اکثر الظنون مئبون البته که خود را محل سخط\nخداوند قهار و مظهر غضب پروردگار جبار گردانیده باشد نعوذ بالله من ذالك واتوب اليه من المهالك\nقابلاً في حقه جميع ما حكى فى التنزيل عن مالك يا ايها الذين أمنوا جتنبوا كثيرا من الظن ان بعض الظن\nاثم الايه قال شريح رح لكل شيئ كنية وكنية الكذب زعموا قال بعض المحقرمين لاينه هب من كلامك\nکتبین زعموا وسوف انتهى ويكره للرجل ان يكثر لفظ الزعم وامثاله فانه تحديث بكل ما سمع وكفى به الله\nكذبا روح ۳۶۸ ج ۴۴ و به باید دانست که جناب حضرت حق سبحانه و تعالی در قرآن مجید و فرقان\nحمید مرحبیب خود را با آنکه از همه خلق دانا تر و بوحی جناب حضرت قدس خداوندی عز اسمه بخیر کار\nواقف تر بوده امر بمشوره فرموده که وشاورهم فى الامر وكان رسول الله رح كثير المشاورة جلالين\n\nبمعنى در شيفه مور\n\nیک بمعنی بلند و روشن ۲ یعنی تیز کردن نظر و فرو رفتن در کاری یعنی غور کردن در کاری ۳۷۲ این آیت در رکوع ۲۴ جز ۱۹ محلی ایقان الکتاب ۲\n۵ این آیت در رکوع ثالث جز ۲۶ ۶ این آیت در رکوع نصف جز ۱۴","chars":1950,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0238/00114.jpg","first_page":1,"last_page":258,"title":"Tuḥfat al-amīr fī bayān-i sulūk al-mulūk va al-tadbīr ‏تحفة الامير فى بيان لوك و تدبير ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0238/114","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0238/canvas/114","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0238/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0238_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}