{"book":"adl0208","page":550,"text":"۵۳۵\n\nنهال خنده در گلزار صحبت ریشها دارد\nنوید همزه آفت در زمین کنج خاموشی\nمجو همجشم من پیش خاک عبرت میزنم گردی\nزجیب نیستی خود را اگر یک ذره بنمائی\nمحیط هستی امواج طوفان فنا دارد\nمزن تاسیتوانی ای حباب بحر پیدا\nبغیر از فضل حق شیشه را صرفی نمیباشد\nپریزا د صور در جلوه آرد چرخ مینائی\nدلم را هم دو تا یاد خیال ما و من دارد\nنه تنها قامتم طرزی خمید از بار یکتائی\nدر روش بیدل در کراچی محمه\n\nاگر یک نفسی از جگر ریش بر آید\nصد قافله از هستی خود پیش بر آید\nدر خسته دلانرا اثر طبع خدا داد\nچون شانه‌گنی مو درویش برآید\nصد مرحله هستی بپسر گشت گذاری\nگر یک دو دمی چون نفس از خویش برآید\nچون شان عمل در سد و حفظ مراتب\nگر خود نکی پوش شوی نیش برآید\nدر بحر کرم اسم و سمائی کهر باش\nچون قطره اگر از کم و از بیش برآید\nخودداری ما جیب بر بت سنگ نشان\nدر بر دعو می کر کی از خویش برآید\nتا نگرد حرش صد ناب کندت\nچون ناله گرا ز طبع هم خویش برآید\nگر کوس اقبال براشی به بلندی\nگر گرد دل خاطر در ویش برآید\nطرزی الم در و نه بینی که چومرهم\nگر گرد دوای جگر ریش برآید\nبر طبق بیدل در کابل گفته\n\nبیاد طره اش اندل کشیدم جیب جانها\nفلک سوختم تا کهکشان همچون مرنجانم\nگام در رهگذران خال مشکین دلارایش\nبسان زنگی مستی که باشد بر لب جای\nمقصود حاصل بر ندارد. گریه کوشیدم\nمگر آنهم نماید روی ما نمر منزل در آیا\nبیرس از آه گرم چشم پر اشکم نرخ زردم\nکه دارم بر جگر چون شمع محفل داغ جانگا\nسینی نخی دارم طمید است پردازم\nبیایش نقد جان بازم نگاری گر کند کا","chars":1293,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0208/00550.jpg","first_page":1,"last_page":723,"title":"al-Musammá bi-dīvān-i janāb-i Ṭarzī Ṣāḥib Afghān bi-saʻyi va ihtimām-i Muḥammad Anvar Khān المسمى بديوان جناب طرزى صاحب افغان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0208/550","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0208/canvas/550","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0208/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0208_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}