{"book":"adl0208","page":508,"text":"تو بحکم خاطر آشفته ام وضع پریشانم\nبدیوان دماغ اندیسگان سطر فرستم\n\nبافتاد و دولب شر ساز امکان میسازد\nنه هندو میشناسم نه مسلمان کافر عشقم\n\nکمی چون داغ میخندم کهی چون تخم میگیم\nبتیغ از تار می چاک تا جوهر مشقم\n\nزتاب صل سیتانم زسوز بجر عرانم\nشرار داغ سودایم سپند مجمر عشقم\n\nوگر در رنگ پنهانم دگر آب نمایانم\nبخود خود را همی بینم بلی روشنگر عشقم\n\nشبار و ناله سردم بهار چهرۀ زردم\nنمک پروردۀ دردم بجان مهور عشقم\n\nبدست ناله چون نالم پراز خون همچونی خامم\nسر پستی حالم کتاب تفکر عشقم\n\nنمیخوب بیدل درشق حیرت سمرهم طرز\nصفای جلوۀ آئینہ روشنکر عشقم\n\nجواب بخود در کابل کفت\n\nندانم جهت ما ازلفت تبه کشته است احوالم\nشکسته شیشه ام مردم بحال خویشتن نبالم\n\nبسان خاطرم از غم غبار آلود میگردد\nمقابل کر شود آئینہ بار شستی تمثالم\n\nخدا را گوشۀ چشمی بمن ای پیر میخانه\nکه از بس بیخودی چون چشم مست یا در بخوالم\n\nاسیر جوی صیاد خودم در نه چوبوی کل\nقفس مانع نمیگردد ز پرواز پر و بالم\n\nچومیری ز احوالم که اندر آتش عشقش\nزبس گداختم زنجیر گردن گشت خخالیم\n\nبیاد شرین رخساره ابرو کمان بیدل\nز بس بچویش پیچیدم بسان دانه خالم\n\nز عشق قامتش از خویش تنها چون الف گشتم\nبیاد جیم زلف اور مخم خم گشته چون دالم\n\nنمیدانم کجا همچون کبوتر صید و کردم\nکه باز امشب چو شاهین است چشم او بند الم\n\nبمغزش از دل صد چاک طرزی حید تیر\nخدنگ ناز آن ابرو کمان کرد است غربالم\n\nبطرز بیدل در کراچی گفته\n\nنمع سان از بسکه کر می دانت داغ بسلم\nشعله سیکرد در رطوبت مهر داغ بسلم\n\nطرفه مظروف جگر خواران حسرت دیدست\nمیچکد برجای می خون از ایاغ بسلم","chars":1366,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0208/00508.jpg","first_page":1,"last_page":723,"title":"al-Musammá bi-dīvān-i janāb-i Ṭarzī Ṣāḥib Afghān bi-saʻyi va ihtimām-i Muḥammad Anvar Khān المسمى بديوان جناب طرزى صاحب افغان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0208/508","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0208/canvas/508","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0208/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0208_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}