{"book":"adl0203","page":51,"text":"۴۸\nتجویز معزولی سلطان عبد العزیز خان\nتاریخ هشتم ماه می طایفه صوفیه در استنبول نهایت تشویش انداخته تبادله وزرا در خواست کردند ازین\nجهت وزیر عظم دولت مآب محمود پاشا را مغزول کرده بر عهده کار او محمد رشید پاشا مامور گردید و رجب بیه\nموصوف در بارگاه عالی عرض کرد که در جماعت وزرای محمود پاشا که وزیر مدحت پاشا تا ماه گذشته دیر\nشریک بود و قانونی برای انتظامات پیش کرده بود از روی همان قانون نظام کرده شود و در\nخاندان شاہی که تنخواہ مقررست در تنخواه مذکور تخفیف کشیر کردن لازم است و برای اختیارات\nخاص سلطانی یک قانون وضع شود و از در خانه و قرب شعار روسیان قطع مودت ضرورت\nو با دولت متبره دوست موافق کلمتہ اتحاد لازم است مگر برین عرضداشت ذات شاہانہ\nهیچ خیال نفرمودند بنابران جماعت وزرا برین سخن اتفاق نمودند که برای یک شخص یک سلطنت را\nخراب کردن لازم نیست و درین باب مدحت پاشا را نیز شریک و زرا کردند و صرف برین قرار گرفت\nہر گاهیکه از انتظامات سلطنت سلطان مانع و حائل باشد باید که سلطان از تخت سلطنت معزول گردد\nو عملدرآمد این کار تاریخ سلخ ماه می وقت نصف روز دوازده و نیم حجت قرار داد شد. در سلین طیبه\nسلطان را از تخت معزول کردن امری جدید نیست چرا که در زمانه قدیم هم این امر بار بار بوقوع آمده\nاست و درین طور بهنگامه سلطان شهید هم شده اند نزد جمهور اسلام سلطان خلیفه وقت است\nمگر با وجود این مرتبه و شان سلطان را توصیف خدائی متصف نمی کنند و بر خلاف قانون\nشرعی از سلطان هیچ واقع نمیگردد بر خلاف قوایدر عایا خیال کرده نمی تواند لکن در حینیکه سلطان\nمستحکم دل باشد و محبت او در دل فوج باشد و دوست وزرا هم باشد چیزی کرده نمی تواند لکن\nسلطان عبد العزیز خان با تو ان دل و فوج هم با او زیاده محبت نداشت و مخالف وزرا از قدیم بود\nغرضیکه سلطان موصوف تنها ماند ما سوای آن مصلحت با نیکه مخالف سلطان موصوف میگردید\n\nاخبار انرا","chars":1601,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0203/00051.jpg","first_page":1,"last_page":61,"title":"Kitāb-i jang-i Rūm va Rūs کتاب جنگ روم و روس","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0203/51","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0203/canvas/51","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0203/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0203_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}