{"book":"adl0156","page":630,"text":"جلد سوم ۲۱۲ کتاب الکفاله\n\nکه در باره مظلوم واجب است اینکه نا بود کرده شود نه اینکه مقرر کرده شود بعد ازان که برابر\nباشد با اهل محله خود در دادن تاوان پادشاهی گفته است شمس الائمه و قاضی رحمهما الله\nتعالی این بهتری برابر بودن در تاوان دادن در زمانه پیشینان بود و در زمانه ما پس بیا\nاز ناوانها بظلم گرفته میشود و کسی که بتواند دفع کردن ظلم را از نفس خود پس آن بهتر ست\nبرای او و اگر اراده کند دادن تاوان را به آئینه بدهد کسی را که حاضر باشد از دفع\nکردن ظلم از نفس خود تا انکه آن بغیر مددگاری بخواهد بآن مال در دفع ظلم از نفس خود در تو\nبیاید دهنده آن مال وفي الخانية قضى ذمة غيره بامره رجع عليه وان لم يشترط الرجوع\nوهو الصحيح و قيد شمس الائمة رحمة الله عليه قوله بامره بما اذا امره به طائعا فلو مكرها\nفي الامر لم يعتبر امره فى الرجوع ذكره الاكمل و در مختار ورد المحتار\nو در کتاب قاضی خان مذکور است که شخصی که ادا کرد تاوان دیگر یرا بفرموده او رجوع\nبکند بر او بانچیزیکه ادا کرده اگرچه شرط نکرده باشد رجوع کرد نرا و این حکم صحیح است\nو مقید کرده است شمس الائمه رحمہ الله تعالی این قول اور ا که بفرموده او باشد\nباینکه آن فرموده ابرضا و رغبت باشد پس اگر زور کرده شده بود بر او دران امر\nکردن درین وقت امرش معتبر کرده نمیشود در حق رجوع نمودن ذکر کرد این اکمل رجع\nوفى وكالة البزازية قال لرجل خلصنى من مصادرة الوالي\nاو قال الاسير ذلك خلصه رجع بلا شرط الرجوع على الصحيح\nقلت وهذا يقع في ديارنا كثيرا وهو ان الصوباشي يمسك رجلا\nويحبسه فيقول لآخر خلصنى فيخلصه بمبلغ فحينئذ يرجع بغير شرط\nالرجوع بل بمجرد الامر قند بر فانه مخالف لما في النفقات من ان الصحيح عدم","chars":1439,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0156/00630.jpg","first_page":1,"last_page":747,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0156/630","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0156/canvas/630","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0156/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0156_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}