{"book":"adl0156","page":251,"text":"جلد سوم\n۲۴۳\nکتاب الوکاله\n\nوکیل بخصومت نمودن در مال معین و در دین وکیل بقبض نمودن است نزاما خلاف است\nمر امام زفر را رحمه الله تعالی و فتوی درین زمانه بقول امام زفر است رحمه الله تعالی ازجهت\nظهور خیانت در وکیلان این زمانه و وکیل بخواستن دین نظیر وکیل بخصومت است و\nفتوی بر این است که وکیل بخواستن دین مالک قبض نیست بنا بر عُرف\nو در فتاوای صغری گفته که وکیل گردانیدن بطلب دین معتمد بر عُرف است\nاگر وکیل گردانیدن در شهری بود که عرف سودا گران آن شهر چنین بود که وکیل\nبطلب دین قبض میکند آنرا در ینصورت وکیل گردانیدن بطلب دین وکیل\nگردانیدن است بقبض کردنش و اگر عرف آن شهر چنان نبود حکم چنین نیست\nدر کتاب منح الغفار از فتاوای سراجیه نقل کرده که فتوی بر همین است و در جامع\nالرموز از کتاب مضمرات نقل کرده که درین زمانه عُرف سوداگران حکم گردانید\nمیشود و بر همین است فتوای علماء رحمهم الله تعالى وكيل الخصومة و التقاضي\nلا يملك الصلح اجماعاً كما لا يملك الخصومة وكيل الصلح (درمختار)\nوکیل بخصومت نمودن و وکیل بدین خواستن مالک صلح نیست باجماع\nعلماء رحمهم الله تعالی چنانکه وکیل بصلح نمودن وکیل بخصومت نیست الوسول\nبالتقاضي يملك القبض ولا يملك الخصومة بالاجماع كما في الصغري\nالوكيل بالملازمة لا يملك الخصومة والقبض (البحرالرائق)\nرسول بخواستن دین مالک قبض دین است و مالک خصومت نیست\nباجماع علماء چنین است در کتاب صغری و وکیل بملازمه با مدیون مالک\nنیست خصومت کردن را در دین و قبض کردن آن را از مدیون\n\nوالوكالة","chars":1288,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0156/00251.jpg","first_page":1,"last_page":747,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0156/251","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0156/canvas/251","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0156/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0156_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}