{"book":"adl0143","page":102,"text":"( ۸۲ )\n( شرطهای ادای آن ) شش است ( اول ) مصر یا فنای آن است —\nو مراد بمصر در باره نماز جمعه اگر چه در ظاهر مذهب عبارت ازان\nموضع است که آنرا امیر یعنی حاکم و قاضی باشد که اجرای احکام\nشرعیه و اقامت حدود را کند — لیکن اکثر فقهای متأخرین\nبسبب تغير احوال اهل زمانه — و تکاسل در امور دینیه فتوی\nبران کرده اند که مصر عبارت ازان موضعی است که اهل آن که\nجمعه برایشان فرض است اگر در بزرگ ترین مسجد های آنجاجمع\nشوند — آن مسجد ایشانرا گنجایش ندهد — و قریه که\nبدین صفت فوق نباشد در آنجا نماز جمعه قایم مقام نماز ظهر نمیشود\n( و فنای مصر ) آن است که پیوست بشهر باشد — برای مصالح آن\nمانند تاختن اسپان — و دفن نمودن مردگان — وتفنگ زدن —\nو جمع شدن لشکر وغیره — پس نماز جمعه در غیر مصر وفنای آن\nمانند بیابانها — ودشتها روا نیست — ومنا که موضعی است\nقریب مکه معظمه مصر است زیرا که آبادی دارد — و در موسم حج\nدکانها و مردم وامیر نافذ الحکم دران حاضر میشوند — وعرفات\nمصر نیست زیرا که بیابان است — و ادای نماز جمعه در یکشهر\nدر چند جا رواست ( دوم ) حضور پادشاه اسلام یا نایب او است\n( سوم ) وقت نماز پیشین است ( چهارم ) خطبه است پیش از نماز\nفرض که بایستاده با طهارت خوانده شود — ودو خطبه باشد که\nمیان هر دو خطبه اندک نشستن باشد — وخطبۀ اول مشتمل باشد\nبر پنج چیز ( اول ) حمد وثنای خداوند تعالی ( دوم ) شهادتین\n( سوم ) درود بر پیغمبر صلی الله علیه و آله وسلم ( چهارم ) وعظ","chars":1242,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0143/00102.jpg","first_page":1,"last_page":174,"title":"Sirāj arkān-i al-Islām ‏سراج اركان الاسلام‏‏سراج اركان الاسلام‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0143/102","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0143/canvas/102","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0143/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0143_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}