{"book":"adl0132","page":16,"text":"۹\nحیات و قیام جسم حیوان بسته بهمین سه قوهٔ اصلیه است . چنانچه همین\nو حرکت و عمران مجتمع بشری نیز دایر بر سه قوهٔ اصلیه است : -\n۱ـ ( در صناعت ) : که نتیجهٔ آن تهیهٔ معاشیات است .\n۲ـ ( در حکومت ) : و وظیفهٔ آن تسهیل و مراقبه امور تحصیلیهٔ آن معاشیتاً\nاست .\n۳ـ در تجارت : که اعمال آن دایر بر تقسیم و توزیع معاشیات مذکوره\nمیباشد .\nچنانچه جسم بعدم یا ضعف یکی از آن سه قوهٔ سابقه را که گفتیم\nناقص میشود، اهمال وظیفهٔ یکی از این سه در هیئت جامعه سب نقصان\nو توقف حرکت آن میگردد.\nدر تشبیه مجتمع بیک جسم عظیم ذی حیات دلایل علمی زیادی\nدارند، ولی چون امر ثابت است و یک اشاره سومی آن برای\nاقناع اهل ذکا کافیست ؛ به اینقدر کفایت نمودیم. زیرا امر ظاهر عیااست\nکه مرکزیت فرد در جامعه بمنزلهٔ عضو در جسم است. هر حکم یا قانونیکه برجم\nیا عضو آن تحت مقتضیات شیء ساری باشد ، آنرا بر فرد هیئت","chars":769,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0132/00016.jpg","first_page":1,"last_page":272,"title":"Akhlāq va maʻlūmāt-i madanīyah : muṭābiq-i prūghram-i ṣinf-i chahārum-i Rushdīyah va Dār al-Muʻalimīn-i ibtidāʼīyah / bitaḥrīr-i Ghulām Muḥyi al-Dīn Khān, tarjumān-i ʻArabī ; va taṣvīb-i Fayẓ̤ Muḥammad Khān اخلاق و معلومات مدنيه :اخلاق و معلومات مدنيه","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0132/16","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0132/canvas/16","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0132/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0132_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}