{"book":"adl0119","page":397,"text":"اسباب علل انقلاب\n۳۲۴\nجلد اول - نادر افغان\n\nو عامۀ مأمورین ملکی و نظامی انرا جبراً تحمیل و اجرا کرد و تفصیلاتش عموماً باذان\nتمام اهالی افغانستان موجود است ) آخرین رشته های تعلق شاه و رعایا را\nاز هم گسیخت و ملت را خواه ناخواه بمخالفت عملی حکومت برانگیخت (۱)\nبالاخر از عملی نمودن و تنفیذ همان او امر و اعمال ضرر افزا و ترتیب دادن یک\nپروگرام نهایت شدید لا یعنی بر عموم تبعه افغانی (۲) (که تطبیق هر ماده آن هزاران\nتکلیف و زحمت را وارد و خلق الله را بهزاران هزار مصیبت و شکایت گرفتار و بدرگانی\n\n(۱) چون نگاشتن اسباب و علل این انقلاب بسیار و احتوا بر تمام جزویات و کلیات آن از خود یک دفتر\nجداگانه بکار دارد از پنجه ما از شمردن تمام آن صرف نظر کرده تنها بچند مواد آن که تقریباً در بروز انقلاب عامل\nمهم و تأثیر قدسش بوده است ذیلاً اکتفا میکنیم :\n(۱) أمر جبری پوشیدن البسه اروپائی بر عموم (۲) أمر بشد بد تبادل سلام مسنون بکشیدن کلاه (۳) انفاذ در عبادات\nو رسوم بی لزوم اروپای (جبر ا شامل نمودن و کلای ملت ما مورین حکومت در خانمهای اسلامی در نمایشهای چانسون منظر\n(۵) مخالفت عرف و عادات ملی (۶) عدم رعایت او امر اسلامی (۷) تعمیم خوارش\n(۸) اهمیت ندادن بخادمان صادق و با تجربه وطن (۹) موقعیت دادن به افراد کم تجربه\nو خائن (۱۰) نشنیدن آن عرائض و پیش نهادهای جدی و کلاسه لویه جرگه ۱۳۰۷ را که راجع\nبه تعدیل پروگرام و تبدیل افعال شاه بود (۱۱) کثرت رشوت و شرب آب نوشی و عدم امتناع\nعملی از ان (۱۲) چشم پوشی کردن از مجازات وزرا و مامورین خائن که لویه جرگه جدا انرا عرض میکرد\n(۱۳) تحقیر بارکان مسلمانی (١٤) استخفاف حضرت نبوی (١٥) اعزام طالبات جوان افغانی بترکی\nو امثال آن که ذکرش بطوالت می انجامد .\n(۲) که در آن حمله بر ذغال فروش و حمال و غیره افراد بی بضاعت عامه طبقات\nبی استطاعت ملت امر شدید پوشیدن دریشی و کلاه را نموده بودند و در صورت عدم تعمیل\nآن امر داده شده بود که فوراً از فاعلش جزای نقدی بذریعه پولیس حصول گردد. چنانچه در اثر تطبیق\nامثال این اوامر شکایت عموم بالا و تمام بشور و غوغا مبتلا شده هر هر نفر در طول حرکات مقرره پادشان\nخود بیشتر از پنجاه الی صد مرتبه محکوم با عطای جریمه میشد .","chars":1873,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0119/00397.jpg","first_page":1,"last_page":712,"title":"Nādir-i Afghān muʼallif-i Burhān al-Dīn Kushkakī نادر افغان","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0119/397","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0119/canvas/397","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0119/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0119_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}