{"book":"adl0016","page":98,"text":"جلد اول ۹۹ كتاب القاضی\n\nقاضی در مجتهد فیه نیستی که قاضی بدانکه این مسئله مجتهد فیه است و اگر نداند نافذ نمیشود *\nالفصل الثاني في المستفتي يجب ان يستفتى من عرف علمه وعدالته ولو باخبار ثقته في او\nباستفتا وا لا يبحث عن ذلك ولو خفت عدالته البا اكتفى بالعدالة الظاهر (بحر)\nفصل دوم ثابت است در بیان احکام شخصی که طلب فتوای شرعی نماید واجب است اینکه طلب فتوی کند\nاز شخصی که میداند علم و عدالت او را اگرچه باشد دانستن او باخبار یک مرد ثقه شنا سا بحال مفتی یا مشهور بودن بعلم\nو عدالت و اگر علم و عدالت او یکی ازین دو طریق مذکور معلوم نباشد کا وش تفتیش ننماید از عدالت و بین گر بعد از\nباطنی او مخفی بود و معلوم نمیکردید اکتفا کند بعدالت ظاهری او و از و طلب فتوی کند ويحلل لفتو عالم مع ق\nاعلم جهله فان اختلفا ولا تعرقه لا يعلم وكذا اذا اعتقد انكل اعلم واورع يقلد الاعلم على الاثير (بحر)\nو جایز است طلب کننده فتوی بفتوای عالمی با وجود شخصی که از و عالمتر بوده باشد و او عالم نبود بعالم ترسی و پس اگر رشت\nهر دو شخص یعنی عالم و عالمتر در یک مسئله اختلاف کرده بودند و دلیل صریحی موجو د نبود بباید که طلب کننده\nفتوی قول شخص عالمتر را مقدم نماید و بران عمل کند نه بقول آن دیگر و همچنین تقدم نماید وقتی که طلب کننده\nفتوی یکی از ان دو کس را عالمتر اعتقاد داشته باشد یا پرهیزگار تر قول عالمتر را بقول پرهیزگارترین مقدم نماید\nولو احتيج في واقعة لا تتكرر تمهّد لزم اعادة السؤال ولم يعلم استناد الجواب إلى نصر ا واجماع\nوان لو تظمئن نفسه إلى جواب المفتي استخب له التغير ولا يجب على للمفتق بحث عن ادله لمؤلفة (ع)\nو اگر جواب داده شد طلب کننده فتوی را در واقعه که مکرر و دو باره واقع نمیشد بعد از ان همان واقعه با ر دیگر\nواقع شد لازم است بر طلب کننده فتوی باز گردانیدن سوال مذکور را از مفتی اگر نمیدانست سناد\nآنکه همان جواب سابقی را بآیت و حدیث صریحی یا باجماع علما رح و اگر آرام نگرفت نفس او بجواب\nمفتی درینصورت مستحب است سوال نمودن او از غیر آن مفتی و واجب نیست یعنی اگر بجواب همان\nمفتی اول اکتفا نماید گنهگار نمیکرده و کا نیست برای طلب کننده فتوی فرستادن رقعه یا شخص وپیام رساننده","chars":1856,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00098.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/98","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/98","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}