{"book":"adl0016","page":630,"text":"جلد اول\n٦٢١\nکتاب ادب القاضی\nو یا در بهای آن حق است که بر خریده داشته پس بدرستیکه در ینصورت قول فروشنده معتبر است باسکرد\nاو و این حکم در انوقت است که خریده نیز منکر شده باشد از انیکه این در بها از ان در مهاست که بفرو\nداده بودم و همچنین در دیعها نیز میشاید که حکم در ان مانند حکم باشد در اجرت و بها در باب فروختن\nوان بطريقه وقبض بر هوساگت ولو بعد نقد الصير في يرد (تكلمة الجمع واگر فروشنده اقرار\nنکرده بود بقبض نمودن بها و قبض کرده بود و حال آنکه او سکوت کننده بود اگر چه بعد از سره کردن\nصراف بوده باشد و کند آنرا بخرنده یعنی رواست رد کردن آن وفي جامع الفتاوى لو وجد\nالبايع الثمن رصاصا اوستوقة او مستحقا لا يسترد المبيع (تكلمة و المضطرا\nو در کتاب جامع الفتاوی آور دهست که اگر فروشنده بهای چیز فروخته شده را قلعی یافت\nیا ستوقه یافت و یا باستحقاق برده شد از او واپس نگیرد آنچیزیرا که فروخته شده است بلکه عوض\nآنرا از خرنده بخواهد وفي الخانية وان قبض ولم يعرض شئ ثم ادعى انها ستوقة قبل قوله (تكمله و المضمار\nو در فتاوی قاضیخان ذکر شده است که اگر فروشنده قبض کرد بها را واقرار بی هیچ چیز نکرد بعد ازان\nفایده\nدعوی کرد که بدرستیکه آن در بها ستوقه بودند قبول کرد و میشود قول او من قال لاخر لك على الف درست که گفت ترا بر من هزار در است\nفقال ليس لي عليك شئ ثم قال له مكانه بل لى عليك الف در هم فليس عليه شئ\nو دیگر گفت مرا بر تو پیچ نیست\n(هدايه ) لا بحجة او اقرار فابنا وكذا الحكم في كل ما فيه الحق لواحد (در مختار) بخلاف بعد از ان گفت مرا بر توهزار در است\nما اد قال لغيره اشتريت وانكر الاخر له ان يصدقه (هدايه کسی که گفت مر د یکرنا\nکه ترا بر من هزار در هم است پس آن دیگر گفت بجواب او که هیچ چیز مرا بر تو نیست بعد از ان\nآن دیگر گفت در همانجای خود که بلکه مرا بر تو هزار در هم هست پس نیست بر اقرار کننده هیچ چیری\nمکر بگذرانیدن شاهدان بر او و یا با قرار کردن او دوم بار و همچنین حکم است در ان چیزی که حق در ان\nمیک شخص باشد بخلاف آن صورت که اگر گفت مرد یکریرا که خریده تو از من فلان چیز ما و منکر شد","chars":1784,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00630.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/630","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/630","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}