{"book":"adl0016","page":578,"text":"جلد اول\n۵۲۱\nکتاب ادب القاضی\n\nمجمع لرد المحتار) و این قاعده کلیه است که هرکس که جبر کرده نمیشود بر ادا اینکه یافته یک خود کند کاری\nرا پس وقتی که یکی از ان دو شریک ان کار را کرد بخیر امر دیگر شریک در پس ان کننده کار بتبرع کننده\nونیکی کننده است رجوع کرده نمیتواند بر شریک دیگر خود مانند جوی مشترک میان دو شریک که منع آورن\nیکی از ان دو شریک از کندن آن کندن را ان شریک دیگر یا کشتی که ترس غرق شدن آن بود\nیا خانه یا سرائی یا حمامی یا طاحونه مشترک در میان دو شریک پس اصلاح نمود هرکدام را بخیر امر\nاز ایشان یا غلامی مشترک بود میان دو شریک جنایت کرد پس فدیه عوض تاوان جنایت ان غلام را\nیکی از ایشان داد پس آن شریک تبرع کننده و نیکی کننده است رجوع کرده نمیتواند بر شریک دیگر\nخود زیرا که بران شریک دیگر جبر کرده نمیشود درین چیزها پس وقتیکه ازاد طلب کارا نکرد و خود او کرد\nنیکی کننده شد و دیگر گوئی رجوع نیست اگر ان کس از ان قبیل بود که جبر کرده نمیشود بر ادا اینکه یافته یک\nخود کار کند و کرد کاری را در ان مال مشترک در ینصورت تبرع کننده نمیشود و او را حق رجوع کردن\nاست بر شریک دیگر مانند بالا خانه که مرد یکی باشد وخانه زیرین آن مرد دیگر و بر پا شد پس خانه زیرین قرار\nپس آن شریک دیگر تبای آن را کرد نمیشود آن بناکننده تبرع کننده و از همین سبب است که اگر خرج کرد\nیکی از دو شریک بر چهار پانی مشترک بخلاف شریک خود رجوع بکند بخلاف از کشت مشترک که یکی از\nشریکان خرج کرد بران پس بدرستیکه رجوع کند بر شریک دیگر خود داولوی درجل وعلوهایی\nیداً لو وطريق العلوتي ساحة الدار ادعى كل واحد منهما ساحة الدار فان الدار مع الساحة يكون\nلصاحب السفل و العلو و طريقه لصاحب العلو (قاضیخان) سرای در دست مردی بود و بالا خانه آن\nدر دست دیگری بود و راه آن بالا خانه در صحن سرای بود دعوی میکرد هر کدام از ایشان صحن سرای را\nپس بدرستیکه آن سرای با صحن آن مرد صاحب خانه زیرین راست و بالا خانه و راه آن مرد صاحب خانه بالا را\nاست داره ید قوم فى يد كل واحد ناحية بعينها وفى الدار درجة معقودة از مرحفل","chars":1754,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00578.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/578","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/578","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}