{"book":"adl0016","page":550,"text":"جلد اول\n۵۲۱\nکتاب ادب القاضی\nشهد الاثوبه الى الفقيه فلان الخ لم تقبل كما فى ادب القضاء قضاء من السابعة عشر\nالصحيح ان حكمه بالوقف لا يرفع الخلاف كما فى البرازية وفائدة انه لو رفع الى موافق\nفانه يحكم ابتداء بلزومه لا انه يمضيه بحر دايق قلت ومراد انه ينعزل بقيامه من\nالمجلس (رد المحتار) مسئله پانزدهم این است که حکم گردانیدن مقید نمیشود بشر طیکه در آن\nمحکم مقرر شده در واست مجمع حکم را محکم کردن در تمامی شهر با چنانکه در کتاب محیط آورده است مسئله شانزم\nاین است که اگر شاهدان با هم اختلاف کردند پس یکی از ایشان گواهی داد که بدرستیکه فلانکس وکیل\nکرده است این شخص را بدعوی کردن نزد قاضی کوفه و شاهد دیگر گواهی داد که بدرستیکه فلانیل\nالديم کرده است او را بدعوی کردن نزد قاضی بصره قبول کرده میشود گواهی ایشان اگر یکی از ایشان بدن\nگواهی داد که وکیل کرده است او را بدعوی کردن نزد فلان فقیه که آن فقیها محکم مقرر کند فاشها در دیگرگوا\nداد که وکیل کرده است او را بدعوی کردن نزد فلان فقیہ دیگر که اور امحکم مقر رکنند قبول کرد نمی شود گواشیان\nچنانکه در آداب قضای امام خصاف حتا آور دهست مسئله هفدهم اینست که بدرستیکه حکم محکم بوقف ادن\nچیزی رافع نمیکند خلاف مجتهدان را چنانکه در کتاب برازیه آورده است فایده این حکم این ست که گریکم\nمحکم برده شد بقاضی که موافق مذهب آنکم بود پس بر ستیکه آن قاضی کم کند در ابتدا بلازم گراندن آن قف\nنه انکه مضا کند بران علم محکم ولو اخبر با قرار احد الخصمين او بعدالة الشهود وهما على تحكيم لهما تقبل\nقوله (هديه) ای لو قال المحكم بينهما لاحدهما قد اقررت عندى بكذا بكذا وكذ اوقا\nعندى عليك بينة لهذ بكذ بكذ فعد لو ا عندى وقد الزمك ذلك وحكمت\nبه لهذ عليك وانكر المقضى عليه ان يكون اقر عنده بشئ او قامت البيئة\nعليه بشئ لم يلتفت الى قوله وامضى القضاء عليه ونفذ كالقاضي المولى اذا قال\nحال قضائه لانسان قضيت عليك هذ با قرارك او بيئة قامت عند\nو مراد قیام کردن اینست که بلند شود مقید بقیام مجلس\nنمیباشد بلکه مراد اعراض است از ان مجلس چنانکه\nدر کتب اصول فقه در باب خیار مخیره بیان شده است ۱۲\nمجلس","chars":1796,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00550.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/550","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/550","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}