{"book":"adl0016","page":532,"text":"جلد اول\n۵۲۴\nکتاب ادب قاضی\n\nنمود که بدرستی که این سرای از من است و قاضی از مدعی شاهدان خواست پس مدعی مدعیٰ علیه\nاز حضور قاضی برخاسته رفتند و مدعیٰ علیه آنسرایرا بشخصی فروخت پس فروختن او صحیح است انیکه\nاگر بازنزد قاضی آمدند و مدعی شاهدان آورد و آن شاهدان گواهی دادند برانیکه بدرستی که این سرای مدیتی\nوحال انکه قاضی عالم بود بفروختن مدعیٰ علیه آنسر ا یرا یا آن مدعی اقرار کرد بان فروختن پس در میان مدعیٰ علیه\nهیچ خصومت و گفتگوی نیست اگر اینسرای در دست مدعیٰ علیه باشد و همچنین حکمست اگر مدعی بکشاید\nشاهد انرا بعد از ان مدعی و مدعیٰ علیه هر دو از نزد قاضی برخاسته رفتند پس مدعیٰ علیه آنسرا یرا بشخصی فروخت\nپس آن فروختن او صحیح است تا اینکه اگر بعد از ان نزد قاضی پیش آمدند و مدعی شاهد دیگر آورد پس قاضی\nخصومت و گفتگوی مدعی او قتیکه قاضی عالم باشد بآن فروختن یا مدعی اقرار کند بان فروختن و لو کان\nللمدعی اقام شاهدین فزکی فلم يقض القاضی بشهاد تما ثم قاما من عند القاضی\nو باع المدعى عليه الدار من رجل لا يصح حتى لو قدما بعد ذلك الى القاضی\nفالقاضی يقضى عليه بتلك البينة وان اقر المدعى ببيعه او علم القاضى بذلك\nفراق بين الشاهد الواحد وبين الشاهدین (عالمگیری) و اگر مدعی دو شاهد گذارند\nپس عادل کرده شدند آن شاهدان پس قاضی حکم نکرد بگواهی ایشان بعد از ان مدعیٰ مدعیٰ علیه هردو از نزد قاضی\nبرخاسته رفتند و مدعیٰ علیه آن سرایرا فروخت بهر ی صحیح نمیشود این فروختن تا اینکه اگر بعد از ان باز\nنزد قاضی پیش آمدند حکم کند قاضی بر مدعیٰ علیه بسبب آن شاهدان گرچه اقرار کرده باشد مدعی باین\nفروختن یا قاضی عالم شده باشد بآن فروختن فرق کرده شده است میان یکشاهد و دو شاهد در حکم روا\nشدن فروختن مدعیٰ علیه که اگر بعد از گذشتن یکشاهد فروخت صحیح میشود و اگر بعد از گذشتن دو شاهد فروخت\nصحیح نمیشود رجل في يده عبد ادعاه رجلان كل واحد منهما يقيم البيئة انه عبده اودعه الذی\nهو فى يده وذو اليد يجحد ذلك او لا يجحد ولا يقر بل يسكت فلم يقض القاضى","chars":1712,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00532.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/532","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/532","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}