{"book":"adl0016","page":522,"text":"جلد اول\n۵۱۳\nکتاب ادب القاضی\nلوادعی عقار بیدی رجل واقام بینة لا یامره القاضی بالوضع علی یدی عدل ولا\nبالکفیل به الا ان یکون ارضا فیها اشجار فیه ثمر فیوضع علی یدی عدل کذا فی\nمحیط السرخسی (عالمگیری) ذکر کرده است شیخ الاسلام خواهر زاده رحمہ وقتیکه مدعا مال منقو\nباشد مدعی از قاضی بخواهد که بگذارد آن مدعامی متولی را بدست شخص عادل تا مدعی اکفا نکند مدعا\nمدعی علیه ضامن سر خود و ضامن مدعی را پس اگر مدعی علیه عادل باشد قاضی قبول نکند آن سوال ہے\nرا و اگر مدعی علیه شخص فاسق باشد قبول کند آن سوال مدعی را همچنین ذکر کرده شده است در کتاب محیط\nاگر شخصی دعوی کرد خانه و زمینی را که در دست مردی بود و گذرانید مدعی شاهدان را امر نکند قاضی ادرا\nبگذاشتن آن زمین و خانه بدست شخص عادل تا تزکیه شدن شاهدان و نه امر کند قاضی بر مدعی علیه\nبضامن دادن بآن زمین و خانه مگر وقتیکه باشد دران زمین درختی که میوه باشد در ان پس نهاده\nشود بدست شخص عادل همچنین ذکر شده است در کتاب محیط سرخسی (م) اذا قالت المراة لست\nامن علی نفسی من زوجی ان يقربني في حالة الحيض فضعنى على يد عدل فالقاضي\nلا يلتفت الى ذلك امة بين اثنين خاف كل واحد منهما عليها فقال احدهما يكون\nعندك يوما وعندى يوما وقال الآخر بل نضعها على يد عدل فابى اجعلها\nعند كل واحد منهما يوما فلا اضعها على يدى عدل قال مشایخنا رحمهم الله تعا\nيحتاط في باب الفروج فى جميع المواضع نحو العتق في الجواري والطلاق والنساء\nفي الشهادة وغير ذلك لا نوضعها الموضع عالمگیری وقتیکه زنی گفت که ایمن نیستم بر نفس خود از\nشوهر خود که در وقت حیض بمن نزدیک میشود پس بگذار مرا بدست شخص عادل پس مخضوض\nقاضی التفات نکند بقول آنزین کنیزی مشترک بود میان دو شخصی که بیم داشت هر یکی از ایشان\nبران کنیز پس یکی از ایشان گفت که باشد این کنیز نزد تو یکروز و نزد من یکروز و شریک دیگر","chars":1571,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00522.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/522","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/522","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}