{"book":"adl0016","page":467,"text":"حصه اول\n۴۵۸\nکتاب القاضی\n\nفایده\nدر اسناد و کردن قاضی\nوصی را بر کسی فوت کرده است\nو او تر که آن مرده\nدر دیگرو لایت\n\nوصی را برای آن مرده تا که بفروسد وصی آن ترکه را از جهت رسانیدن حق بصاحب دین بقدر الامکان\nالقاضى اذا نصب وصيا فى تركة ايتام وهم فى ولايته والتركة ليست فى ولايته اوكا\nالتركة في ولايته ولايتام لم يكونوافي ولايته او كان بعض التركه في ولايته والبعض\nلم يكن في ولايته كان ركن الاسلام على السغدى رح يقول ما كان من التركة\nفي ولاية يصير وصيا فيه ومالافلا (فصول عمادی )\n\nوقتی قاضی مقرر کرد وصی را در ترکه یتیمان و حال اینست که آن یتیمان در زیر ولایت آقا ضحی بودند و ترکه در\nزیر ولایت او نبود یا ترکه در ولایت او بود و یتیمان در زیر ولایت او نبودند یا بعضی ترکه در ولایت او بود\nو بعضی دیگر در ولایت او نبود در ینصورت بروقا ضی امام رکن الاسلام علی سغدی رح که میگفت که آن ترکیم\nکه در ولایت قاضی است وصی آن قاضی وصی میگردد در آن و آن ترکه که در ولایت قاضی نیست\nوصی قاضی وصی نمیگردد دران و برایت بخط بعض المشایخ رحمهم الله تعالى القاضى اذا\nنصب وصيا فى تركة ليست فى ولايته لايجوز وهو فتواى وفتوى مشايخ مرحه\nرح ( فصول عمادی ) و دیدم بخط بعضی مشایخ رحمهم الله تعالی اینکه قاضی وقتیکه مقرر\nکند وصی را در ترکه که در ولایت آن قاضی نباشد روا نمیشود بجهن مقرر کردن وصی از ان قاضی\nو این فتوای من و فتوای مشایخ مرو است رح القاضی اذا نصب متولیا فی وقف ولم يكن الوقف\nو الموقوف عليه في ولايته قال القاضى ركن الاسلام على السغدى\nرحمة الله عليه انه لا يصح فان كان الموقوف عليهم فى ولايته\nفان كانوا طلبة العلم او اهل قرية او انا سامعلو دبن او كان خانا\nاو رباطا او مسجدا ولم يكن الضيعة الموقوفة في ولايته قصب متوليا\nقال ركن الاسلام ان لم يكن الموقوف عليه حاصراً لا يصح النصب و انكان حاضرا\n\nفایده\nدر اسناد و کردن قاضی\nمتبولی را در وقف در نباشد\nاینچه وقف شده و آنخصیکه\nبر او وقف شده\nدر ولایت\nآن قاضی","chars":1676,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00467.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/467","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/467","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}