{"book":"adl0016","page":419,"text":"جلد اول\n\nکتاب ادب القاضی\n\nفایده\nدرینکه مدعی علیه اقرار بحق مدعی\nو بعد از ان غایب شود\n\nفایده\nدرینکه شخصی خریدار پیش از قبض کردن\nچیز فروخته شده و پیش از دادن\nآن غایب شود\n\nاو گذشته اند و همچنین اگر گذرانیده شد شاهدان بر یکی از وارثان مرده بعد از ان آن وارث غایب\nحکم کرده میشود بسبب همین شاهد بر وارث دیگر او و همچنین اگر شاهدان گذرانیده شد بر نائب صغیر\nبعد از ان آن صغیر بالغ شد حکم کرده میشود بر صغیر بسبب آن شاهدان در كوفى للشراء المدعى عليه اذا\nاقربما يدعى عليه بازار بالإجماع ولو حضر فانكر واقيمت عليه البينة ثم غاب قضى عليه عندالشيخين\nرحمها الله لانا ولما قالا المدعى عليه قد سمع إقنا البينة عليه قال ابو يوسف و يقضى ها وهذا انهم\nبالناس(خزانة المفتين) واستحسن ذلك حفظا لاموال الناس وصيانة الحقوق\nكذا فى الذخيرة(عالمگیری) و در کتاب مبسوط ذکر شده است که اگر مدعی علیه اقرار\nکرد بعد از ان غایب شد حکم کرده میشود بر او بسبب آن اقرار او باتفاق علماء حنفیه و اگران مدعی علیه\nحاضر شد پس منکر شد و شاهدان گذرانیده شد بر او بعد از ان غایب شد حکم کرده میشود بر او نزد امام\nابو یوسف رحمتہ اللہ علیہ و وقتیکه مدعی علیه غایب شد بعد از انکه قاضی شنیده بود شاهدانرا برد گفته\nامام ابو یوسف رحمۃ اللہ علیہ که حکم کند قاضی بر او باین شاهدان و این قول امام ابو یوسف رحمتہ اللہ علیہ\nآسان تراست بر مردمان و نیک پنداشته است امام ابو یوسف رحمتہ اللہ ہمیں حکم کردن برا او از برای\nنگہداشت مالهای مردمان و حقهای ایشان همچنین ذکر شده است در کتاب ذخیره المشترى اذا غاب\nقبل قبض المبيع وقبل نقد الثمن غيبة منقطعة ولا يدرى اين هو جاز القاضي ببيع المبيع في\nالثمن للبائع اذا كان المبيع منقولا مالذ كان عقار افلا يبيعه و\nولور هن عينا بدين وغاب المديون غيبة منقطعة فرفع\nالمرتهن الامر الى القاضى فى ببيع الرهن بدينه يستحیان\nيجوز ( خزانة المفتين ) وقتی که خریدار غایب شد نیه\nشدنی که خبر اونی آمد و قاصد او نمیرسید پیش از قبض کردن آن چیز فروخته شده و پیش از نقد کردن","chars":1730,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00419.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/419","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/419","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}