{"book":"adl0016","page":385,"text":"جلد اول\n(۳٤٦)\nکتاب ادب القاضی\n\nواما در بارهء واجب شدن مال برصاحب دین را پس دعوی فرمودن بضامنی ونافرمود دران\nبرابرست و هر حکمی که آنرا دانستی در ضامن بودن پس همان حکم است در حواله و این حکم که در شانی[؟]\nکه دعوی و گفتگوی در میان صاحب دین ضامن با و آن دیندار که ضامنی از طرف او شده غایب باشد\nواما اذا كانت الخصومة بين الكفيل والمكفول عنه والطالب غائب بان ادعى رجل وقال\nكفلت عنك لفلان بكذا بامرك وقضيته ذلك منك فالآن ارجع عليك بذلك\nوجحد المدعى عليه دعواه ذلك كله او اقر بالكفالة بالامر ولكن انكر القضاء\nواقام المدعى بينة على دعواه فالقاضي يقضي بالمال للكفيل على المكفول\nلاثباته ذلك بالحجة ويكون ذلك قضاء على الطالب الغائب بحق\nلو حضر وانكر القبض لا يلتفت الى انكاره والجواب في الحوالة نظير\nالجواب في الكفالة (عالمكيرى) واما وقتی که دعوی در میان ضامن و آنکس باشد که ضمانت\nاز طرف او شده و صاحب دین غایب باشد باینطریق که مردی دعوی کند بر دیگری و گوید که بدرستیکه ضامن\nشده ام از طرف تو برای فلان بفرموده تو باینقدر وادا نموده ام بآن فلان آنقدر مال را از طرف تو پس درین حال رجوع\nمیکنم بر تو بآنقدر مال واکر رد امضاء مدعی علیه منکر باشد از تمامی آن دعوی او و یا اقرار کند بضامنی آن ضامن بفرموده تو\nلیکن منکر باشد از ادا کردن همان دین اورا ومدعی بگذراند شاهد انرا بردعوی خود پس قاضی حکم کند بمال برای ضامن بر دین دار از جهت ثابت\nکردن ضامن آن ضامنی آن ادای اشیاء را و میشود این حکم قاضی حکم برصاحب دین غایب باینجا کر حاضر شد مصالحت\nشده وقبض نمودن آن مال را ضامن قاضی التفات نکند بمنکر شدن او وحکم دحواله مانند حکم است در ضامنی ومنهالوا قام\nفایده\nبعضی از طروایزان مسائلها که ثمره افقا عته\nدر ان ظاهر میشود\nعوان الى على فلان الغاوئنه احال بها عليه (اثر المختار) وبعضی ازان مسالها که ثمره آن قاعده در ان ظاهر میشود این است ککر\nکسی بگذراند شاهد انرا که بدرستیکه مرا بر فلان غایب هزار درهم دین است و بدرستیکه او حواله داده است مرا بچیزی که بر توست می\nبگیرم آیا پذیرفته میشود شاهد انرا بران امر در خصومت محکمه قاضی بران حاضر و این حکم قاضی حکم میشود بران غایب تا انکه اگر آن غایب حاضر شد","chars":1869,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00385.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/385","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/385","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}