{"book":"adl0016","page":369,"text":"جلد اول ۳۶۳ کتاب ادب القاضی\nقصد کرده بود ترک کردن دعوی را حلال میشود او را وطی کردن آن کنیز و این حکم در وقتیست که مدعی شاهدان\nدروغ گذرانیده باشد و اگر مدعی نگذرانید شاهدان را و خریدار سوگند کرد و کنیز را بر فروختند رد کردند بدست\nاگر فروختنده قصد کرده بود ترک کردن دعوی را حلال میشود مر او راوطی کردن آن کنیز بعد ازان مشایخ\nرحمهم الله ختلاف کرده اند در تفسیر قصد کردن ترک دعوی بعضی از ایشان گفته اند مراد بقصد کردن قصد\nدل است و بعضی از ایشان گفته اند که تفسیر قصد این است که بزبان خود شاید ان بگوید بقصد کردن بدل نفع\nو اکتفا کرد و منسوخ بمجر و نیت کردن بدل واطلق في العقود فشمل عقود التبرعات كالوقرفي\nالعبيد والصدقه والمنار وكذائي السبع باقال من قميته والحلل واللكتابة يقتضى ان البيع ببدل النقادضما\nباطنا ايضا كالبحر الرائق درین مطلق ذکر کرد این حکم را قدشان قصار ادعقده ما مقید نکرد بان عقد تا میکه درانیا\nمعاوضه باشد پس شامل شد عقد های تبرعا را چنکو بنیا را یعنی آن عقدها که گذردانها معاوضه نباشد و یا معاوضه با قیمت\nان اندک باشد گفته اند علما رحمهم الله تعالی د عقد بخشش مصدقه و روایت آمد که در یک روایت نافذ میشود محکم قا\nدرظاهر و باطن و دریک روایت در باطن نافذ نمیشود و همچنین در روایت آمده و عقد فروختن کمتر از قیمت چیز فروختند\nو مطلق ذکر کردن عقد ها را کتا بظاہرش میکنه که مختار کرده شده برین که درین عقدها نیز ناقد شد ن حکم قاضی ست در باطن\nمرد و منها در ظاهری در البحر بالتقاذ ظاهران يسلم القاضي المراة الى الرجل ويقول سلمي نفسك ليه فانه زوجك ويي\nوباطنی بالنفقه والقسم ويا للنفاذ باطنا ان تحال وطؤها ويحل لها التمكين فما بينها وبين الله تعالى\nرد المحتار مراد بنا فذ شدن حکم قاضی دظاهرست که بسپر قاضی زن را بان مرد عدی و بگوید مرترن را که بسپر فرنج را باور\nکه او شوهر ست واکم کند بران مرد نفقه و پوشاک و نوبت خوابیار و کنیزان و مراد بنا قد شدن حکم قاضی در باطن ایست که حلال\nمیشود وطی کردن ترن مرآن مردرا و حلال میشود متر زن را قدرت دادن نمود را برنفس خود بو طی کردن از روی\nدینداری میان در زن خدا وند تعالی وازا ادعت المرأ على زوجها انه ابانها بثلاث او بولد فجد\nالزوج فلعلة القاضي تحاف فان علمت ان الأمر كما قالت لا يسعها الاقامة معه","chars":1939,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00369.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/369","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/369","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}