{"book":"adl0016","page":307,"text":"جلد اول\nکتاب ادب القاضی\nنقل کرده میشود حکم او بمبدل شدن اجتهاد او بدیل آنکه ذکر شد، در کتاب سیرکبیر در باب فدائی که پیش از\nبسوی اهل آن در انجا که گفته است که شخصی برده او را غلامان بودند و بران مرده دین بسیار بود پس قاضی نمی او\nغلامان و را داد انمود دین اوراپس اذا نع بدان گذشتند برای بعضی آن غلامان که بدرستی مولای او نه\nکرده بود او را پس بدرستی که فروختن قاضی درباره آنغلام باطل میشود و اگر قاضی عالم بود بتدبیر بودن او توان\nنبود و باطل نگردد برگردن مولی را برای اینکه آن مدبر کردن او وصیت بود و فروخت آن غلام را\nدر دین مولای او بعد از ان ولایت قضا داده شد دیگر قاضی را که اعتقاد داشت این را که حکم قاضی\nسابق خطاست پس بدرستی که قاضی دویم نافذ بگرداند حکم قاضی اول را پس ازین مسئله معلوم شد\nکه نافذ بودن فروختن قاضی انسبب نابودن علم قاضی سابق نیست بلکه از جهت بودن حکم کردن\nاوست بفروختن شخص آزاد وفى الحسام مح ايضا قال في كتاب الرجوع عن الشهادة اذا قضى\nالقاضي بشهادة محدودين في القذف وهو لا يعلم بذلك ثم علما ينفذ قضاؤه وهو محمول على عمادة\nشهد ابعد التوبة كما في قضاء شرح الجامع ومن المعلوم ان قضاؤه هذا على خلاف رأيه المقرر\nقبل ذلك فانه لم ينفذ لعدم النفاذ لعدم صحة الشهادة لا لعدم العلم (رد المحتار)\nونیز گفته است حسام شهید رح که امام محمد رح گفته است در کتاب رجوع از شهادت که وقتی که قاضی حکم کند\nبشهادی گواهانیکه ان حدزده شده در قذف در حال اینکه قاضی عالم نبود بآن حدزده شدن ایشان در قذف\nبعد از ان ظاهر شد که حد زده شده اند در قذف نافذ نمیشود حکم او و این حکم محمول است\nبران حدزده شده گانی که گواهی داده باشند بعد از توبه کردن چنانکه ذکر شده است در کتاب\nقضا از شرح جامع و معلوم است که این قضای قاضی برخلاف رای اوست که مقرر است\nنزد او پیش از حکم کردن او پس ازین جهت نافذ نمیشود قضای او پس نافذ ناشدن قضای\nصحیح نبودن شهادیت نه بسبب عالم نابودن قاضی اذا قضى القاضي بشهادة المحدودين\n\nفایده\nد راینکه قاضی حکم کند بشهادی حد زده شده گان\nدر قذف و عالم نباشد قاضی بحد زدن\nشدن ایشان","chars":1777,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00307.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/307","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/307","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}