{"book":"adl0016","page":294,"text":"جلد اول\n۲۸۵\nکتاب ادب القاضی\nنوشته از جهت قوی بودن تهمت اران نیجلب فقيه لا ايضا بما اذا كان دفترا محفوظاً عندك\nفلو كانت كتابة في عليه ورق لم يتصداه والظاهر انه لا يعمل به وكذالوكان له كاتب او اكثر عند الكاتب (رد المحتار)\nو نیز واجب کرده میشود مقید گردانیدن این حکم عمل کردن بخط بآنکه اگر دفتر او نگاه کرده شده باشد نزد\nخود او پس اگر بود نوشته او در انچه که بر او است در دفتر مخصوص او پس ظاهر انیست که عمل کرده نمیشود بان خط\nو همچنین حکمست اگر او را نویسنده بود و دفتر او نزد آن نویسنده او بود یعنی عمل کرده نمیشود بآن خط که درند\nنویسنده اوست قال في خزانة الاكمل اجاز ابو يوسف ومحمد رحمها الله فى الخطاب الشاهد والقاضى والواحدات\nاذا رأى خطه ولم يتذكر الحادثة والفي العيون الفتوى على قولهما ان تيقن انه خطه سواء كان\nفى القضاء او الرواية او الشهادة على الصك رد المحتار وجوزاه لو فى حوزة وبه نأخذ (البحر الرائق)\nو در خزانه اکمل گفته است که رو اکرده است امام ابو یوسف رح و امام محمد رح عمل کردن را بخط در حق شاهد\nو قاضی و راوی حدیث وقتیکه ایشان به بینند خط خود را و یاد نداشته باشند حادثه را پس رو است اینتار\nکه عمل کنند بخط خود و گفته است در کتاب عیون که فتوی بر قول صاحبین رحمها الله تعالی است وقتیکه هر کدام\nاز ایشان یقین کنند باشد که این خط از من است برابر ست که این عمل کردن بخط در حکم کردن قاضی باشیم\nیا در روایت کردن حدیث باشد یا در شاهدی دادن شاهد باشد بر کاغذ شرعی روا کرده اند رحمهم الله تعالیم\nعمل کردن را بر خط اگر در تحت تصرف هر کدام از راوی و قاضی و شاهد باشد آنخط و باین قول عمل میکنیم\n\nعمل کردن بر خط در حق شاهد وقاضی\nور اوی حدیث وقتیکه ببیند خط خود ر\n\nالفصل الثالث في قضاء المرأة\nفصل سوم ثابت است در بیان قضای زن ويجوز قضاء المرأة فى كل شئ الا فى الحدود و القصاص\n(ہدایہ) ولو اثم الموليها (تنویر) و رو امیشود قضای زن در هر چیزی مگر در حد ود و قصاص که رو انمیشود\nاگر چه عاصی د ولایت دهنده امر قضا مر نرا گناه کار میشود فكل من كان من اهل الشهادة يكون اهلا للقضاء\nوهي اهل الشهادة فى غير الحدود والقصاص فهى اهل القضاء فى غيرهما (عنايه)","chars":1841,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00294.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/294","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/294","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}