{"book":"adl0016","page":286,"text":"جلد اول\nکتاب ادب القاضی\n۲۷۷\n\nو آن نوشته که مر آنرا نشانها در دیوان قاضیان نباشد و نزاع کند در انچیزیکه وقف کرده شد اهل آن محمل\nکرده اند فقها ر مه در قیاس بر ثابت گذاشتن انچیز بر حال خود پس هر کسیکه شاهدان گذرانید بر چیزی زان قف و\nحکم کرده شود بآن چیز برای او قبیکه قضا رحم حمل کرده انداز این ثابت گذشتن پس میگرد آن وقف حشری یعنی استیکر\nآن جمع کرده میشود و گذاشته میشود حاصل آن تصرف در دست قاضی و اگر قاضی او لایت قضای شهری آمده\nپس یافت قاضی جدید در دیوان آت قاضی که پیش از و بود نوشته و قضا را و حال آنکه آن نوشته در دست اینا\nقاضی بود و مر آن نوشته را نشانها در دیوان قاضی لایق بود پس بدرستیکه این قاضی جدید عمل کند بآن نوشته\nاز روی استحسان همچنین ذکر شده است در کتاب اسعاف و عمل کردن بآن خطهائیکه در دیوانهای قاضیا\nپیشینه باشد از روی استحسانت لیکن باین عمل کردن بانچیز یکه در دیوان قاضیان پیشینه باشد در رو\nگذشتن زمانه بسیار است بخلاف نوشته سجل جدید قاضی که عمل کردن بآن روا نیست از جهت شکیه\nممکن است خبر شدن بحقیقت انچیزیکه در آن نوشته است باقرار کردن مدعی علیه یا بگذرانیدن شادان\n\nبها وقلت لا في مسلتين الا فى كتاب اهل الحرب لطلب المان كما لا خفا فيه ويعمل به ولا يلتفت الرمان لما علمة\nكدا فى سير المانية ويمكن الحاق البراكة السلطانية با لوظائف فى زماننا الان لا يخفي وكد المنشور القاضي لامين\nالاوامر السلطانية مع جريان العرف العادة بقبول ذلك المرد كتابة فله كما لا يحي مطاعنا طالب الما نيدفع ذلك ان طلباتم\nومن میگویم که عمل کرده نمیشود بخط مکرد دو مسئله اول ازان دو مسئله نوشته اهل حریت بطلب کردن امان\nکه بسوی پادشاه اسلام نوشته باشد بدرستیکه عمل کرده میشود بآنخط و ثابت میشود امان مرآرند و آن نوشته ادل میتون\nچنانکه درکتاب سیر فتاوی قاضیخان آورده است و ممکن است که پیوسته شود درین حکم که عمل کرده میشود بخوبری\nصب براتهای پادشاهی که برای وظیفه ما میدهند در زمانه ما یعنی عمل کرده شود بمقتضای نوشته آن باتها\nعمل کرده میشود بمقتضای انچیز یکه نوشته باشد در فرمان قاضی پادشاه وعمل کرده میشود ببسیاری امرهای\nپادشاهی با اینکه عرف عادت جاری باشند بقبول کردن آن امبر ده نوشتن آن با امکان در وغ بر پادشاه در نوشتن آبم\n\nفایده\nد بیان نوشتن اهل حرب بسبب\nطلب امان","chars":1954,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00286.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/286","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/286","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}