{"book":"adl0016","page":274,"text":"جلد اول\n٢٦٠\nكتاب ادب القاضی\n\nنزد قاضی نویسنده گذشته بودند پس گفت که بدستی آن شاهدی که نامه یی داده اند نزد قاضی نویسنده\nغلام اند یا جرزده شده اند در قذف یا از اهل ذمه اند بشنود قاضی این طعن گفتن را از وی اگر\nمدعی علیه گذرانید دو شاهد را بران طعن قبول کند قاضی دویم آن نوشته را و اگر بکشاید گذرانید همچون\nقاضی دویم پس اگر امر همچنان بود که همین یک شاهد گفته بود رد کند آن نوشته را واگر امر آنچنان نبود\nکه آن یکشاهد گفته بود حکم کند قاضی دویم بآن نوشته بران مدعی علیه وانما يقبل المكتوب اليه الكتاب\nاذا كان الكاتب القضاء حتى لومات او عزل ولم يستا هلا للقضاء قبل وصول الكتاب لا يقبله\nويبطل مضمون الكتاب في بردته وجلة القذف وعمائه وفسقه بعد عدالة حنى عن الاهلية (در مختار)\nو جهه این نیست که قبول کند القاضی که بسوی او نوشته شده نوشته قاضی اول را در آنوقتی که قاضی نویسنده\nثابت باشد بر حال قضای خود پس اگر مرد آن قاضی نویسنده پیش از رسیدن آن نوشته او بقاضی\nدویم یا معزول شد از قضا یا اهل بودن قضا بر ای او باقی نماند پس قاضی دویم قبول نکند آن نوشته\nاو را و باطل میشود نوشته قاضی بسبب دیوانه شدن و مرتد شدن قاضی نویسنده و بسبب جرزده\nشدن او بجهت قذف کردن او شخص دیگر را و بسبب نابینا شدن او و بسبب فاسق شدن او پیش از\nعادل بودن او از جهت بیرون شدن از اهل بودن قضا واما القاضي الكاتب قبل ان يصل الكتاب\nالى المكتوب اليه فالمكتوب اليه لا يقبل هذا الكتاب عند ولو قبله مع هذا وقضى به لم يرفع الى قاض\nآخر امضاه وكذا للمكتوب اليه اذا مات او عمل الكاتب اليه قبل القراءة واما اذا ماتت بعد وصول\nالكتاب و القراءة فان المكتوب اليه يمربه هكذا ذكر في ظاهر الرواية و الصحيح ما ذكر في ظاهر الرواية (عالمگیری)\nوقتی که قاضی نویسنده مرد پیش از رسیدن نوشته او بآن قاضی که بسوی او نوشته شده پس آنقاضی که بسوی او\nنوشته شده عمل نکند باین نوشته نزد علمای و اگر قبول کرد آن نوشته را با مردن قاضی نویسنده پیش از رسیدن نوشته او و حکم کرد\nبآن نوشته بعد از ان رسید آن حکم او بدیگر قاضی امضا کند آن قاضی دیگر بآن حکم و همچنین حکمست در ان صورتیکه اگر\n\nفایده\nدرینکه قاضی نویسنده میرد\nیا معزول شود\n\nفایده\nدرینکه قاضی نویسنده میرد پیش از\nرسیدن نوشته او قبول کند\nآن نوشته را قاضی\nدویم\n\nفایده\nدرینکه اگر قاضی نویسنده میرد\nبعد از رسیدن نو\n[ILL]","chars":1999,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00274.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/274","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/274","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}