{"book":"adl0016","page":235,"text":"حصہ اول\n۲۶۴\nکتاب القاضی\n\nالى خصمه محال لخصمه ليس كما افتوا او قال لا يعمل به لك كان عليه التعزير (خزانة المفتين)\nميان دو شخص واقع شد دعوی و گفتگوى و اين هر دو از علمہ مردم بودند پس يكى از ايشان رفت\nو گرفت خطهاى فقها را یعنى تمسکها را كه ایشان نوشته کرده بودند و رفت با آن خطها بسوى خصم خود\nپس گفت آن خصم او که حکم اینچنین نیست که ایشان فتوی کرده اند یا گفت که عمل کرده نمیشود بر این\nفتوی بر او تعزیر لازم است و في فصول العلامی اذا راى منكرا من والديه يا مرهما مرة\nفان قبلا فبها وان كرها سكت عنهما واشتغل بالدعاء والاستغفار لهما فان الله انما\nيكفيه ما اهمه من أمرهما (رد المحتار) وذکر شده است در کتاب فصول علامی که وقتیکه\nبیند فعلی بد را از پدر و مادر خود امر کند یکبار ایشان را پس اگر ایشان قبول کردند پس مدعا\nحاصل شد بوجه نیکو و اگر ایشان بد داشتند خاموش شود از نصیحت کردن ایشان و مشغول شود\nبدعا و طلب کردن بخشش از الله تعالی برای ایشان زیرا که الله سبحانه تعالی بسنده است\nآن پسر را درباره چیزی که قصد کرده است آن را از حال پدر و مادر لله ام ارملة\nتخرج الى وليمة والى غيرها فخاف ابنها عليها الفسادليس له منعها بل يرفع امرها\nالی الحاكم ليمنعها او یامره بمنعها (رد المحتار) شخصی را مادریوه بود که بیرون میشد بخان عروسی\nو بغیر آن پس ترس فساد داشت آن پسر او بر آن مادر خود نیست مر پسر را منع کردن او بلکه برساند\nحال او را برای حاکم تا که حاکم منع کند مادر او را یا او را بفرماید بمنع کردن مادر او از برآمدن\nوالاب يعزر الابن على ترك الصلوة وللولى ضرب ابن سبع على الصلوة ويلحق به الزوج نهر\nالفتية له اكراه طفله على تعلم قرآن وأدب وعلم لفرضيته على الوالدين وله ضرب اليتيم فيما\nيضرب ولده (درمختار) و پدر تعزیر کند ولد خود را به ترک کردن نماز و مرولی را ست زدن پسر\nهفت ساله بترک کردن نماز و پیوست کرده شده است با ین حکم پدر حکم شوهر زن که شوهر انیز تعزیر کردنی آن\nاست\n\nقاعده\nدر دیدن شخصی\nفعل غیر مشروع را از\nپدر و مادر خود\n\nمطلب از\nخلاصة التعزير\n\nقاعده\nدر تعزیر کردن\nپدر پسر خود را\n\nعظیم","chars":1779,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00235.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/235","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/235","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}