{"book":"adl0016","page":151,"text":"جلد اول ۱۴۲ کتاب القاضی\n\nفویله من ولیه علی ذلک عن علی رضی اللہ عنہ ان الخصمین الیہ ان یجلس کل قضاءا بین وذکر شدہ کہ درکتاب سراج\nوھاج درجا لکه نسبت کنندہ است بکتاب ینابیع انکه گفتہ است حضرت امام ابو حنیفہ رحمۃ اللہ علیہ کہ اگر قاضی حکم کردہ بود در یک شے\nمیان مردم بعد ازان معلوم شد که بدرستی انقاضی رشوت گیرنده بود و ہمشه و دان رشوت گرفتن و از وقتیکه قاضی مقرد\nبود مینما یدتر قاضی کبیر ا که دعوی میکند مردم نز د اونکه باطل بگرداند تمامی حکمانشی و را وا رسال القاضی ولایۃ او من نفیل\nشھادته بلادعہ یعنی عوائد سواء اذا کان بعلمہ (فتح القدیر) وان یغیر عملہ بفعله قضاءه (بحر) ولا فرق\nبین ان یرتشی ثم یقضی او یقضی ثم یرتشی (فتح) رشوت گرفتن قاضی را بپراه و یا آن کسی که قبول میشود شاہدی او برا\nقاضی تا بدیه را دو یا رشوت گرفتن بعضی از مد د کارا ن قاضی برابر ست این گرفتن در حرمت رشوت و عدم صحت قضائشی\nوقتیکه قاضی عالم با شد بآن گرفتن رشوت و اگر رشوت گرفتن ایشان بغیر علمہ شد رنج قاضی نافذ میشود حکم قاضی و فرق\nنیست\nمیان انکه اول رشوت بگیرد و بعد ازان حکم کند یا اول حکم کند و بعد ازان رشوت بگیرد که در هر دو صورت حکم او نافذ\nلھا خص المولی لو اخل الرشوة ثم بعدہ الی مذہب الیہ مذہبہ لایصح قضاءه الثانی لانہ عامل لنفسہ وان کتب الیہ\nپصح للخصومة واخذ اجرۃ مثل الكتابة بصل لانہ لیس برشوة (بحر و فتح ) قاضی ولایت دادہ شد اگر رشوت گرفت\nاز شخصی وحکم کرد بعد ازان فرستاد او را به نز د قاضی شافعی مذہب برای انکه حکم کند صحیح میشود قضائشی د هم کر شافعی مذ ہب ست\nزیر کہ آن قاضی اول عمل کرده بود برای خود بسب رشوت گرفتن وعمل قضا برای خداوند تعالی جل شانہ میباشد و اگر رقعه\nنوشت کرده بود بسوی شافعی مذہب برای انکه بشنود آن دعوی را و گرفت از ان دعوی کننده مقدا را جز مثل نوشتن خود را\nصحیح و جاری میشود حکم دوم زیرا کہ گرفتن مقدار جز و مثل نوشتن رشوت نیست والذی قلد بواسطة الشفعاء\nکالذی تقلد احتسا با فی انہ ینفذ قضاوه وان کان لا یحل طلب الولاية بالشفعاء (فتح القدیر)\nع\nوانکسی که مقد ر شد و برائی امر قضا بواسطه شفاعت خوانان من بس مانند آنکس است که مقررشود بر القضا محتسا للہ تعالیٰ درا\nینکہ صح ست قضائشی و کرچه حلال نیست طلب ولایت قضا بواسطه شفاعت خوانان وقد لعن رسول اللہ صلی اللہ علیہ وسلم علی الول\nسنت\nوالمرتشي وقيل والرائی ایضا و هو الذی یمشی بینهما و بوخذ الرشوة غلابدة (یعنے سنج لک ) وتحقیق پیغمبر صلی اللہ علیہ وسلم لعنت\n\n[marginalia text right column]\nماده ۸۱\nثبوت گرفتن\nسی و والد د قراد\n\nماده ۸۲\nرشوت گرفتن کا\nیپ پیش از قضا\n\nماده ۸۳\nر شوت گرفتن قاضی\nستادن او دی را\nن قاضی شافعی\n\nماده ۸۴\nر فتن قاضی قضا را","chars":2289,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0016/00151.jpg","first_page":1,"last_page":689,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0016/151","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0016/canvas/151","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0016/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0016_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}