{"book":"adl0014","page":736,"text":"جلد چهارم\n۷۲۷\nكتاب الدعوى\n\nمقبولة وانكان المشتري لايدعى ذلك فاتكان الولدانثى فكذلك الجواب تقبل الشهادة وانكان الولد ذكراً\nفكذلك عندابی یوسف ومحمد رح تقبل هذه الشهادة واما على قول ابیحنیفہ رح كان ينبغی ان لا تقبل هذه\nالشهادة لان دعوی الولد لان الشهادة فی عتق العبد عنه بدون الدعوى غير مقبولة ولان في الجارية كان\nحق الجارية فهذا الباب يتسع والى هذا مال بعض مشائخنا و بعضهم قالو الاتقل هذه الشهادة مقبولة عند\nابیحنیفہ رح ایضا لانه اوان ثبت عتق العبد الا انما قصدت حرية الفرج حتی لو كانت امم منته لا تقبل\nهذه الشهادة عنده والى هذا مال شیخ الاسلام للمعروف بخواهر زاده وقال بعضهم لا بل هذه الشهاد\nمقبولة عند ابيحنيفة رح وانكانت ام ميتة اذلي القصد عتق الولدانما المقصوثبوط النسب العتق\nبناء عليه ويجوز ان يثبت النسب الشهادة من غير دعوى في الجملة مال شمس الائمة الحلواني رح\nهكذا في الذخيره (عالمگیری) كنيز خریده شد گر ولد اور د کمتر ازشش ماه وقت خریدن پس گواهی دادند گواهان که\nپیش فروشنده دعوی کرده است نسب این ولد اور نا ئیکه زاده شده بود و منکر شد از ان فروشنده پس اگر خریده دعوی\nمیکرد تولد را پس آن گواهی قبول کرده شود و اگر دعوی نمیکر تو را پس درین صورت تولد گر دختر بود هیمین حکم\nاست که قبول کرده شود آن گواهی واگر تو پسر بود پس چنین حکم است نز دامام ابو یوسف امام محمد رح که قبول\nکرده شود آن گواهی اما بنابر قول امام ابو حنیفہ رحمه اله تعای شاید که این گواهی قبول نشود نه در حق ولد نه در اینی\nآزادی غلام گواهی بدون دعوی قبول نمیشودنز دامام عظم رح ند حق آن کنیز ک حق کنیز در باب تابع گردانیده میشود واران\nظاهر روایات این مائل شد بعض مشایخ رحمهم له تعالی و بعضی مشائخ رحمهم له تقافت در چنین است بلکه این گواهی نزد امام ظم رح\nنیز قبول کرده شده است زیرا که این گواهی گرچه بآزادی غلام گذشته ولیکن این گواهی فرا گرفته ست مرام شرن\nفرجرا پس اگر ما در او مرده بود قبول نمیشود این گواهی نزد امام اعظم و باین قول مایل شده است شیخ الاسلام مشهور بخواهر\nزاده و بعض مشایخ رح گفته اند که چنین است بلکه این گواهی نزد امام عظم رح قبول کرده شده است گرچه ما در\nتولد مرده باشد زیرا که مقصود آزادی ولد نیست در این نیست که مقصود ثبوت نسب است ازادی ولد بنا بر است","chars":1936,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0014/00736.jpg","first_page":1,"last_page":917,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0014/736","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0014/canvas/736","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0014/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0014_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}