{"book":"adl0014","page":706,"text":"جلد چهارم\n۶۴۴\nکتابت دعوی\n\nبود که فلان مرده است و او را صاحبان دین است یا قاضی نشناخت مدعیانرا بصلاح و خوا\nیا تامل بود دل قاضی باینکه ایشان راستگویند و ورثه از جمله کسانی بود که برایشان بیم هلاک\nکردن مال بود پس بنابر استحسان باکی نیست قاضی را که موقوف کند ترکه را چند\nروزی و همچنین است حکم آن کسیکه دعوی کند وصیت کردن مرده را برای خود\nهمچنین ذکر شده است در شرح ادب قاضی تصنیف امام خصاف تم اذا کان\nالدین بين ثلاثة على انسان فغاب اثنان وحضر الثالث وطلب نصيبية الجبر الدين\nعلى الدفع ( فصول عمادی) اگر دینی میان سه کس مشترک بود بر شخصی پس غائب\nشدند دومی ایشان و حاضر شد سوم ایشان و طلب کرد حصه خود را جبر کرده میشود دیندار\nبدادن حصه او لوان رجلا قدم رجلا الى القاضي قال ان ابي فلانا مات وله شر\nوارثا غيري و له على هذا كذا كذا من المال فان القاضي يسال المدعى عليه عن لك\nفان اقر بجميع ما ادعى صح اقراره وامره بتسليم الدين والعين فاما اذا انكر فان\nاقام المدعى بينة قبلت بينته وامر المدعى عليه بتسليم الدين والعين\nجميعا وان لم يكن للمدعى بينة واراد ان يحلف المدعى عليه على ما ادعى ذكر\nالخصاف انه روى عن بعض اصحابنا انه لا يحلف قال الخصاف ج فيها قول آخر\nيحلف كذا في المحيط ( عالمگيري ) اگر مردی اورد مردیرا نزد قاضی و گفت که\nپدر من که فلان است مرده است و وارثی غیر از من نگذاشته است و مرا و را بر این مرد\nینقدر اینقدر مال است پس بدرستی قاضی بپرسد مدعی علیه را از دعوی او پس اگر اقرار کرد به انچیز یکه\nدعوی کرده است صحیح شد اقرار او و امر کرد میشود بسپردن آن دین و انمال معین و اگر منکر شد پس\nگذرانید مدعی گواهان را قبول کرده میشود گواهان او و امر کرده می شود عمدا\n\nکه شان بر کسی اگر\nبشراکت بود و شریک ایشان\nغایب شد و یکی ایشان\nحصه خود را بخوابت","chars":1534,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0014/00706.jpg","first_page":1,"last_page":917,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0014/706","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0014/canvas/706","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0014/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0014_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}