{"book":"adl0014","page":661,"text":"جلد چهارم\n۶۵۲\nکتاب دعوی\n\nفایده\nدر خصوص کودکی که در دست مردی باشد که او دعوی غلامی آن کودک را میکند\n\nخود یا برای فروختن یا برای آنچه مانند فروختن باشد همچنین ذکر شده است در کتاب ظهیریه\nواذا کان صبی فی ید رجل یدعی رقم و هو یعبر عن نفسه\nیعنی یتکلم و یعقل ما یقول فقال اناحر فالقول قوله لانه\nفی ید نفسه و لو قال انا عبد لفلان غیر ذی الید فهو عبد\nللذی هو فی یده و ان کان لا یعبر عن نفسه فهو عبد للذی\nهو فی یده فلو کبر و ادعی الحریة لایکون القول قوله ولایصدق\nقوله الا بحجة و کذلک اذا قال انا لقیط فهذا کقوله اناحر\nفان اقام ذو الید بینة انه عبده و اقام العبد بینة انه حر الاصل\nفبینة العبد اولی کذا فی الذخیرة (هدایه و کفایه و عنایه و عالمگیری)\nو اگر کودکی در دست مردی بود که دعوی غلامی او را میکرد و حال آنکه تعبیر از خود کردن\nمیتوانست یعنی سخن میکرد و دانسته می شد آنچه که میگفت پس آنکودک گفت که من\nدر اصل خود آزادم پس معتبر قول آن کودک است زیرا که وی در دست خود است\nو اگر آن کودک گفت که غلام فلانم غیر ذو الید پس آن کودک غلام آن کس است\nکه در دست اوست پس اگر آنکودک کلان شد و دعوای آزادی خود را کرد قول او معتبر نمیشود\nو شگوی کرده نمیشود قول او مگر بگواهان و همچنین اگر گفت که من کودک سوانته شده و یافته شده ام\nاین قول او مانند آنقول است که من آزادم پس اگر ذو الید گواهان گذرانید که غلام من است و آنغلام گواهان\nگذرانید که در اصل خود آزادم پس گواهان غلام بهتر و مقبول شدنی است همچنین ذکر شده است در کتاب ذخیره\nواذا اختصم رجلان فی عبد و کل واحد منهما یقول هو عبده و هو\nفی ایدیهما فان کان العبد صغیرا لایعبر عن نفسه فالقاضی یقضی\n\nلواحد","chars":1426,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0014/00661.jpg","first_page":1,"last_page":917,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0014/661","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0014/canvas/661","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0014/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0014_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}