{"book":"adl0014","page":595,"text":"کتاب الدعوی\n۵۸۶\nجلد چهارم\n\nلذي اليد لانه كالمتاع وانكان يعبر عن نفسه أو بالغاً فالقول للغلام وان برهنا على الرق\nوالحرية فبينة الغلام اولى كذا في الوجيز للكردرى (عالمگيري) تا\nدر دست مردی بود دعوی آزادی خود را میکرد و ذو الید گفت که این غلام از من است\nپس اگر آن غلام تعبیر کرده نمی توانست پس قول معتبر مرذی الید را ست زیرا که او مانند\nمتاع است و اگر آنغلام تعبیر کرده می توانست از نفس خود یا بالغ بود پس معتبر قول\nآن غلام است و اگر گواهان گذرانیدند بغلامی و آزادی پس گواهان غلام بهتر است\nهمچنین ذکر شده است در کتاب بزازیه رجل قدم بلدة ومعه رجال ونساء وصبیان\nیخدمونه وهم فى يده فادعى انهم ارقاءه وادعوا انهم احرار فالقول لهم\nما لم يقروا له بالملك بكلام او بيع او تقوم له بينة عليهم قال وانكانوا\nمن الهند و السند والترك أو الروم هكذا ذكروا و تأويله اذا جلوبهم\nغير مقهورين اما اذا كانوا مقهورين من جهته فلا يقبل قولهم انهم احرار\nكذا في المحیط (عالمگیری) مردی آمد در شهری و با او بود مردان و زنان و کودکان\nکه خدمت میکردند او را و ایشان در دست او بودند پس دعوی کرد ذو الید که ایشان غلام\nو کنیز من اند و ایشان دعوی کردند که ما آزاد هستیم پس معتبر قول ایشان است تا که اقرار نکرده اند برای\nاو بملک بودن خود بکلام یا به بیع یا وقتیکه بگذراند برای خود گواهانرا برایشان گفته است امام\nمحمد رحمه الله علیه اگرچه از هند یا سند یا ترک یا روم باشند همچنین ذکر کرده اند علماء این حکم را و تاویل آن\nاین است که اینجکم در وقتی است که ایشانرا آورده باشد در حالیکه ایشان غلبه کرده شده نباشند اما وقتی که ایشان غلبه\nکرده شده باشند از جانب آنمرد پس قبول نمیشود اینقول ایشان که ما آزادیم همچنین ذکر شده است در کتاب محیط\nفي الخلاصہ طعام رجل فبى له ثوبان الى رجل فصالحه على الثوبين سلم الثوبان الى المدعى لانه استيفاء على الله","chars":1597,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0014/00595.jpg","first_page":1,"last_page":917,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0014/595","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0014/canvas/595","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0014/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0014_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}