{"book":"adl0014","page":539,"text":"جلد چهارم\nکتاب دعوی\nهر دو مدعی دعوای ملک مطلق را بدو سبب مختلف کردند از دو کس و مال مدعا در دست\nیکی ایشان بود اگر هر دوی ایشان تاریخ نگفته بودند حکم کرده می شود بآن برای شخص خارج چنانچه\nدر دعوای ملک مطلق یا هر دوی ایشان یک تاریخ گفته بودند حکم کرده می شود بآن برای شخص\nخارج چنانچه در دعوای ملک مطلق یا هر دوی ایشان تاریخ گفته بودند و تاریخ یکی ایشان پیشتر\nبود نزد شیخین رحمها الله تعالی حکم کرده می شود بآن برای صاحب تاریخ پیشتر و نزد امام محمد\nرحمه الله تعالی حکم کرده می شود بآن برای شخص خارج چنانچه در دعوای ملک مطلق و مشایخ ما رحمهم\nالله تعالی فتوی بقول شیخین رحمها الله تعالی کرده اند یا یکی ایشان تاریخ گفته بودند دیگر\nایشان حکم کرده می شود بآن برای شخص خارج نزد امام محمد رحمه الله تعالی و نزد امام ابو یوسف رحمه\nتعالی حکم کرده میشود بآن برای قائل تاریخ چنانچه در دعوای ملک مطلق و مشایخ ما رحمهم الله تعالی فتوی بقول امام محمد رحمه الله تعا کروم\nالفصل الثانی فی تفصیله و فیه اربعة اجناس\nفصل دوم ثابت است در تفصیل دعوای دو کس و در این فصل چهار جنس است الجن الاول\nفی دعوی الملك المطلق جنس اول ثابت است در دعوای ملک بدون بیان سبب\nواذا ادعى اثنان عينا في يد آخر ينكر دعويهما وكل واحد يزعم انهاله ولم ينكرما\nسبب الملك ولا تاريخه اوارخا على السواء اواخ احدهما ولم يؤرخ الآخر واقاما\nالبينة قضى بها بينهما رهاية وقاضيخان ورد المحتار و شرح وقايه و جامع الرموز\nو وقتیکه دو مدعی دعوی کردند مالی را در دست دیگری که از دعوای هر دو مدعی منکر بود و هر کدام از بینه\nمدعی دعوی میکرد که آن مال از اوست و هر دوی ایشان بیان نکرده بودند سبب ملک را و نیز\nتاریخ آن را یا هر دوی ایشان یک تاریخ برابر گفته بودند یا یکی ایشان تاریخ گفته بود و دیگر ایشان تاریخ\nنگفته بود و هر دوی ایشان شاهدان گذرانیدند حکم کرده میشود بآن مال بدو نصف میان ایشان\nفایده\nدو کس دعوای مالی را\nکردند و بیان سبب\nملک را نکردند\nدعوی","chars":1686,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0014/00539.jpg","first_page":1,"last_page":917,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0014/539","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0014/canvas/539","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0014/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0014_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}