{"book":"adl0014","page":154,"text":"۱۴۹ کتاب دعوی\n\nو اذا كان ليسمع يقول له القاضی عليك عهد الله و ميثاقه ان كان كذا فان اومى برأسه\nان نعم فيصير حالفا فى هذا الوجه ولا يقول بالله ان كان كذا لانه ان اشار برأسه ان نعم يصير\nحالفا لهذا الوجه بقرأة آية فى المحيطتا (تكملة) وقتيكه گنگ مى شنید قاضی بگوید او را که بر تو باد\nخدا تعالی و میثاق او تعالی باشد اگر چنین باشد پس اگر اشارت کرد بسر خود اگر اشارت\nبه نعم بود سوگند کننده میگردد درین وجه و قاضی نگوید او را که بالله اگر انچنین باشد زیرا که\nاگر وی اشارت کند بسر خود اگر نعم اشارت کند وی سوگند کننده نمیگردد درین وجه\nبلکه اقرار کننده میگردد چنانکه در شرح وهبانیه مذکورست اذا توجهت اليمين على\nالمنكر ان شاء حلف ان كان مشتاقا و ان شاء فدى يمينه بالمال كذا فى المحيط (عالمكيرى)\nوقتیکه سوگند متوجه شود بر منکر اگر میخواهد سوگند بخند بشرطیکه در منکر شدن خود راستگوی باشد\nو اگر میخواهد فدیه بدهد از سوگند نمودن خود چیزی از مال همچنین ذکر شده است در کتاب محیط\nو من ادعى على اخر مالا فافتدى يمينه او صالحها على عشرة دراهم فهو جائز وللمقر ان\nيستحلفه على تلك اليمين ابدا (هدايه) ولو اسقط المدعى اليمين قصدا بان يقال براتك\nمن الحلف او تركته عليه ووهبته لا يصح و له تخليفه بخلاف ابراءة عن المال وكذا اذا\nاشترى يمينه لم يجز لعدم ركن البيع استحلف خصمه فقال حلفتنى مرة ان عندنا حكماً واداً\nو برهنة قبل و الا فلا تخليفه ولو قال انى قد حلفت بالطلاق انى لا احلف فان القاضى يعرض\nعليه اليمين ثلثا ثم يحكم بالنكول و لا يسقط عنه اليمين بهذا اليمين درر و غررتا\nو اگر مدعی ساقط کرد حق خود را در سوگند مدعی علیه بفدیه یا بصلح چنانکه کسی دعوی کرد بر دیگری مالی را\nپس فدیه گرفت از سوگند خود یا صلح کرد با مدعی علیه از سوگند بعوض ده در هم پس آن فدیه گرفتن و صلح کردن\nرواست و نیست مر مقررا سوگند دادن مدعی علیه با سوگند اصلا و اگر مدعی سوگند خود را قصداً ساقط کرد چنانچه","chars":1651,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0014/00154.jpg","first_page":1,"last_page":917,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām / taʼlīf-i kitāb-i mustaṭāb bi-saʻy-i Mīr ʻAlī Jān Khān va ʻAbd al-Rāziq Khān ; bi-taṣḥīḥ-i faz̤āyil va favāz̤ilʹnishānān-i ʻulamā-yi mutabaḥḥirīn-i mīzān al-taḥqīqāt-i sharʻīyah bi-saʻy va ihtimām-i Muḥammad Sarvar Khān سراج الاحکام فى معاملات الاسلام","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0014/154","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0014/canvas/154","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0014/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0014_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}