{"book":"adl0013","page":166,"text":"جلد دوم ١٦٦ کتاب الشهادة\n\nنصرانی مرده براه دینی بود مسلمانی را بگوای نصرانی و بغیر مراد دینی بود سر نصرانی را بگوای و یکر نصرانی گفته است امام ابوحنیفه و امام محمد و امام زفر رحمة الله علیهم که شروع کرده میشود باداء دین مسلمان همچنین ذکر شده است در کتاب محیط سرخسی پس اگر زیاده ماند چیزی بعد از ادای دین آن مسلمان میشود آن زیاده برای نصرانی همچنین ذکر شده در کتاب محیط و اگر نصرانی زنده بود و در دست او غلامی بود پس دعوی کرد آن غلام را مسلمانی و نصرانی و گذرانید هر کدام از ایشان دو شاهد نصرانی را پس آن غلام مسلمان راست باجماع علمآ رحمة الله تعالی همچنین ذکر شده است در کتاب محیط سرخسی رحم \nان مات ذمي عن مائة درهم فاقام مسلم ذميين بدين مائة عليه واقام مسلم وذمي ذميين بمائة فثلثا المائة للمنفرد وثلثها للشريكين ولو اقام ذمي ذميين واقام مسلم وذمي ذميين فالمائة المتروكة بينهم لكل واحد ثلثها وكذا لو اقام الشريكان مسلمين واقام الذمي المنفرد ذميين قسم اثلاثاً ولو اقام الذمي المنفرد مسلمين والشريكان ذميين او مسلمين فنصف المائة للمنفرد والنصف لهما كذا في الكافي ( عالمگيري )\nاگر مرد ذمی و ترکه گذاشت صد درم پس گذرانید مسلمانی دوست بد ذمی را بدین صد درم بران مرده و گذرانید یک مسلمان و یک ذمی دو شاهد ذمی را بیکصد درم پس دو ثلث آن صد درم کسی راست که تنها است و گذرانیدان شاهدان و یک ثلث آن بر آن دو کس راست که ایشان شریک اند در گذرانیدن شاهدان و اگر گذرانید ذمی دو شاهد ذمی را و گذرانید یک مسلمان و یک ذمی دو شاهد ذمی را پس آن صد درم متروکه شرک است در میانه هر سه مدعی بر هر کدام ایشان را سه یک آن صد درم است","chars":1406,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0013/00166.jpg","first_page":1,"last_page":651,"title":"Sirāj al-aḥkām fī muʻāmalāt al-Islām ‏سراج الاحكام فى معاملات الاسلام ‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0013/166","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0013/canvas/166","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0013/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0013_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}