{"book":"adl0009","page":985,"text":"(جلد سوم)\n(شرح سلطنت اعلیحضرت امیر عبدالرحمن خان)\n(سراج التواریخ)\n(۹۵۵)\n\nمکتوب\nافتادن مال\nو متاعی که\nعبدالرشید\nخان برده\nبود\n\nنامه\nفرستادن\nمردم وزیری\nنزد سردار\nگل محمد خان\n\nپاسخ\nسردار گل\nمحمد خان که\nبمردم وزیری\nنوشت\n\nاز جلال آباد\nبازگشتن سید\nمحمد رشید\nنام قاری\n\nجلال آباد شد و هم در خلال احوال مسطوره که عبدالرشید خان قاماق اسلحه دار وشیر علیخان خانه سامان چنانچه گذشت فرار\nکردند و مال و متاع تحویلی هر دو تن را کارکنان حضور موجودی نمودند از جمله یک قطعه تمغای بزرك بوزن نه توله و دو\nماشه طلا و یکدانه الماس بزرك میانه آن و سی قطعه الماس كوچك دور آن با تمغای كوچك پنج توله و هشت ماشه وزن\nاز طلا و قطعه الماس بزرك میانه و نوزده قطعه الماس اطراف آن و گل کمر چپار در توله و شانزده ماشه وزن از طلا\nکه بازده دانه زمرد بزرك و یازده قطعه الماس مرصع و مزین بود با تمغای مرصع كوچك دیگر و نشان مرصع\nو مکال کلاه حضرت والا که تمغاها از آویزه سینۀ بی کینه همایونی بودند و یکدست کاه ساعت قاب طلا و چهار هزار\nو هشتصد و پنج روپیه نقد که دانهای الماس تمغاها بوزن سه مثقال و بیست نخود و زمرد آن بوزن یکمثقال بود\nو هزار مثقال طلا از آلات کمر و تمغاها و شمشیر و تلوار وسیلاوه بودند و یکدست کاساعت قاب نقره که همه را\nاز مال دولت با خود برده بودند در حساب کم آمد و از حصه دو قطعه تمغای اولین را که بشرح رفت باقطعات الماس\nو زمردش شهزاده اسمعیل خان نامی که بمك خواز خوان احسان ایندولت بود از نزد عبدالرشید خان گرفته\nبمیر محمد علیخان مهتمم پستخانۀ اسلامیه پشاور سپرد و او ارسال کابل نمود و مابقی را از شهزاده موصوف مخفی\nداشته و یک قطعه تمغا و هر دو ساعت قاب طلا و نقره را از مال خود گفته بوی نسپرد و حضرت والا در روز بیست\nو دوم جمادی الاولی پس از رسیدن هر دو تمغا بحضور میر محمد علیخان را فرمان کرد که بقیه اسباب و آلات مشروحه را\nکه از نوشته جات خود عبدالرشید که مطابق ثبت دفتر پادشاهی میباشند اگر در پشاور باشد و انکار نکند از او\nگرفته ارسال نماید والا فلا اما در وقتی که این منشور برتوایکی وصول شد چون عبدالرشید خان از پشاور\nرفته بود دیگر چیزی بدست نیامد و درین هنگام کشموری نامی از قوم تاجی خیل وزیری سکنه همالافه وانه\nبا نامۀ از تمامت بزرگان قوم وزیری که همه تنخواه خوار ایندولت بودند در روز سلخ جمادی الاولی نزد سردار گل\nمحمد خان که در دازه خوا اقامت داشت حاضر آمده چون نوشته بودند که بعضی از هواخواهان دولت انگلیس\nمیگویند حضرت والا با معتمدای دیورند که در کابل رفته بود زمین وانه را بدولت انگلیس عطا کرده است\nاگر راست باشد مردم وزیری از اطاعت پذیری دولت مذکوره ابا دارند و از سردار رفیع مقدار امید وارند که\nاز صدق و کذب این امر ایشانرا اگاه کنند تا فکری بکار خویش کرده راهی که صواب باشد پیش گیرند پس سردار\nمومی الیه در پاسخ ایشان نوشت که تا کانون حضرت والا بیش از تقدیم و تعیین حدود و خطوط فاصله آگاه نفرموده\nو اگر تصفیه حدود در بین دولتین بوقوع پیوسته انجام یافته باشد هر آینه کار گذاران دولت انگلیس سند فیصلۀ\nانجام پذیر با لخط خاص و مهر شرافت اختصاص حضرت والا حاصل کرده بدست خواهند داشت والا گفتار\nایشان را مخاطبی نپنداده راست نباید پنداشت و آنگاه که این امر از عریضۀ سردار گل محمد خان و خلیفه نور محمد\nخان وقایع نگار با مجذور بحضرت والا مکشوف گشت هر دو تن را فرمان فرستاده نگار داد که بمردم وزیری بگویند\nکه غیر از هردو موضع در مده و برمل دیگر مواضع مسکونۀ قوم وزیری و دوری و مسعود متعلق بدولت انگلیسند\nزیرا که مردم طوایف مذکوره از چار ده سال است که حضرت والا را رنجیده خاطر ساخته هر چند بایشان\nاظهار از خودی و هم دینی وقومی کرد گوش بگفتار سعادت آثارش نداده و هر قدر اندرز و نصیحت فرمود\nنشنیدند پس ناچار ملك ایشانرا بدولت انگلیس وا گذاشته حالا بخود میدانند و کار ایشان و حضرت والا بدون\nاز مردم در مده و برمل وغیره که اینطرف خط فاصله افتند در امور دیگر عموم که انسوی خط باشند مداخلت\nنمیکند و چون تا کنون تعیین خط فاصل و نصب علایم منقضه نشده و هنوز حد جانبين نيك معلوم نبود\nحضرت والا در ذیل کلمات مذکوره بخامۀ خاص رقم کرد که اگر فرستادۀ مردم وزیری باز نگشته\nباشد سخنان فوق را زبانی باو بگوید والا بچند تن از بزرگان مردم وانه از طرف خود بنویسند و همدرینایام\nاخفای سید محمد رشید نام بغدادی که قاری کلام الله شریف بود از راه کنور هند بعزم واراده تقبیل","chars":3728,"image":"https://storage.googleapis.com/adl-page-images/adl0009/00985.jpg","first_page":1,"last_page":1270,"title":"Kitāb-i musṭatāb-i sirāj al-tavārīkh ‏كتاب مسطتاب سيراج التواريخ‏‏","permalink":"https://afghanpress.org/book/adl0009/985","canvas":"https://afghanpress.org/iiif/adl0009/canvas/985","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/books/adl0009/","source_pdf":"https://afghanistandl.nyu.edu/pdf/adl0009_download.pdf","rights":{"image":{"statement":"Public domain. NYU states: \"All works presented on this website are, unless otherwise indicated, in the public domain. The images available on this website may be freely reproduced, distributed and transmitted by anyone for any purpose, commercial or non-commercial.\"","uri":"http://rightsstatements.org/vocab/NoC-US/1.0/","holder":"New York University Libraries","source":"https://afghanistandl.nyu.edu/about.html","delivery":"Images are served from a copy mirrored by this project, not from NYU's servers, under the reproduction terms above.","endorsement":"This is an independent project. It is not affiliated with, endorsed by, or reviewed by New York University."},"text":{"statement":"Machine-generated transcription, dedicated to the public domain under CC0 1.0. No warranty of accuracy: see the provenance block on every page.","uri":"https://creativecommons.org/publicdomain/zero/1.0/","holder":"Steps Ventures"}},"provenance":{"text_produced_by":"gemini-3.1-pro-preview","thinking_level":"low","read_completed":"2026-08-09","per_page_confidence":null,"per_page_confidence_note":"Not recorded during the corpus run. No calibrated per-page score exists, and none is estimated here.","human_reviewed":false,"accuracy_context":"Roughly two thirds of characters agree with a modern printed edition of the same text. Much of the disagreement is editorial, not misreading. Treat the transcription as a finding aid and read the page image before quoting.","primary_source":"The page image. The text is an index into it."}}